به وب سایت رسمی گروه مدرسه حقوق ، خوش آمدید  09122330365

 ضمن تشکر از شما کاربر عزیز که سایت مدرسه حقوق را جهت استفاده از خدمات ما انتخاب نموده اید به اطلاع شما میرسانیم این سایت با هدف ارتقاء سطح اطلاعات حقوقی و رفع نیازها و مشکلات حقوقی شما راه اندازی گشته و در جهت نیل به این هدف و رفع اشکالات موجود و ارائه خدمات بهتر ، رهنمودها و انتقادات و پیشنهادات شما کاربر عزیز را می طلبد . لازم بذکر است در طراحی و ارائه مطالب سعی بر رعایت سادگی و دسترسی آسان به مطالب و مشکلات متداول حقوقی گشته که جامعه بیشتر با آن دست به گریبان است.

تا چه قبول افتد و چه در نظر آید.

ضمنا کاربران محترم  می توانند از طریق قسمت ارتباط با ما و یا از طریق ایمیل این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید و یا gmail.com@ تقاضای خود را در زمینه استفاده از خدمات وکالتی و یا مشاوره حقوقی وکلای مجرب پایه یک دادگستری عضو گروه مدرسه حقوق در تمام نقاط داخل و یا خارج از کشور و نیز در زمینه مهاجرت اعلام نمایند تا در اسرع وقت با ایشان تماس حاصل گردد .

اجرای حکم

اجرای حکم

بسمه تعالی

اشاره : بعد از پایان جریان محاکمه و صدور حکم به نفع خواهان ، با این مسئله مواجه می شویم که چگونه باید این حکم را به نفع او اجرا کرد . فرض کنیم دادگاه خوانده را به پرداخت مبلغ 5000000 ريال در حق خواهان محکوم کرده است ، آیا به صرف صدور این حکم می توان خواهان را برنده دعوی دانست و او را از مزایای حکم بهره مند کرد؟ در این مختصر می خواهیم با نحوه اجرای احکام مدنی و پاسخ به پرسشهایی که با آن مواجه می شویم آشنا شویم :

آشنایی با برخی اصطلاحات

حکم قطعی : حکمی که قابل اجراست

حکم اعلامی : حکمی که مستلزم انجام عملی از طرف محکوم علیه نیست مانند صدور حکم به نفع خواهان مبنی بر اعلام بطلان معامله یا اصالت سند .

دادگاه بدوی : دادگاه نخستین یا دادگاه بدوی یعنی دادگاهی که ابتدا پرونده نزد آن دادگاه رسیدگی شده و صدور اجراییه با آن می باشد حتی اگر حکم قطعی از سوی مرجع دیگر یا بالاتری صادر شده باشد .

محکوم علیه : شخصی که حکم به ضرر او صادر شده است .

محکوم له : شخصی که حکم به نفع او صادر شده است .

محکوم به : موضوعی که در خصوص آن حکم صادر شده است مانند آنکه خواسته خواهان مطالبه مبلغ 10000000ریال باشد و دادگاه او را تا مبلغ 3000000 ريال وارد تشخیص دهد که در این پرونده محکوم به همان مبلغ 3000000ريال می باشد گر چه خواسته خواهان 10000000ريال باشد .

مقدمات اجرا

بعد از صدور حکم قطعی هنگامی می توان آن را اجرا کرد که مفاد آن به محکوم علیه یا وکیل قائم مقام قانونی او ( مانند ورثه ) ابلاغ شده باشد . از طرفی علاوه بر این محکوم له باید از دادگاه درخواست کند تا مفاد حکم به اجرا در بیاید . از این رو بر خلاف امور کیفری که حکم به مجازات بعد از قطعیت بدون درخواست شاکی خصوصی به اجرا در می آید در امور مدنی با رعایت این سه شرط یعنی :

-          قطعیت حکم

-          ابلاغ حکم به محکوم علیه 

-          ابلاغ درخواست محکوم له ، حکم به اجرا در خواهد آمد .

اصولاً اجرای حکم با صدور اجراییه به عمل می آید مگر در مواردی که حکم جنبه اعلامی داشته و یا اینکه طرف دعوی دولت و سازمان های وابسته به آن باشند و حکم به ضرر آنها صادر شود و از طرفی مفاد حکم باید توسط آنها صورت گیرد که در این حالت صدور اجراییه ضروری نبوده و بایدبه دستور دادگاه حکم را به اجرا در بیاورند .

 

نمونه اجرای درخواست اجرای مدنی یا رای هیات تشخیص و حل اختلاف کارگر و کارفرما

بسمه تعالی

ریاست محترم مجتمع قضایی / شعبه           دادگاه عمومی شهرستان "نام شهرستان محل صدور رای دادگاه / هیئت تشخیص یا حل اختلاف کارگری "

با سلام احتراماً به استحضار می رساند                                                                                               

 در تاریخ           طی رای شماره           از سوی شعبه           دادگاه عمومی شهرستان         / هیئت تشخیص / حل اختلاف کارگری به نفع اینجانب صادر گردیده و قطعی شده است . نظر به اینکه محکوم علیه از اجرای رای صادره خودداری می نماید فلذا صدور اجرائیه و جری تشریفات اجرائی مورد استدعاست . تصویر رای قطعی صادره از هیئت تشخیص / حل اختلاف کارگری نیز پیوست می باشد .

با تشکر و سپاس فراوان

"نام و نام خانوادگی محکو له "

متقاض باید اوراق اجرائیه به تعداد محکوم علیه به اضافه دو برگ از واحد فروش اوراق دادگستری تهیه و ضمیمه درخواست فرم نماید .

هرگاه در صدور اجرائیه اشتباخی رخ دهد دادگاه صادر کننده اجرائیه می تواند راساً به تشخیص خودش و یا به درخواست هریک از طرفین به اقتضای مورد ، اجراییه را باطل یا تصحیح  نماید و اگر بر مبنای همان اجراییه اشتباه ، عملیات اجرایی آغاز شده باشد ، دستور لغو آن را صادر یا دستور استرداد مورد اجرا شده را بدهد .

پرسش : چنانچه قبل از ابلاغ اجراییه محکوم علیه فوت کند یا دیوانه شود اجراییه صادره به چه کسی باید ابلاغ شود و اصولاً چه شخصی مسوولیت اجرای حکم را دارد ؟

پاسخ : در اینگونه موارد اجراییه صادره حسب مورد به ولی ، قیم ، امین ، وصی ، ورثه یا مدیر ترکه محکوم علیه ابلاغ می شود و اگر این مورد بعد از ابلاغ اجراییه به محکوم علیه حادث شود برا مثل بعد از ابلاغ اجراییه  ، محکوم علیه فوت کند ، مفاد اجراییه و عملیات انجام شده به وسیله ابلاغ اخطاریه به ورثه متوفی اطلاع داده می شود .

ترتیب اجرای حکم

اصولاً اجراییه به وسیله قسمت اجرای دادگاه نخستین به موقع اجرا گذاشته می شود و چنانچه تمام یا قسمتی از عملیات اجرایی باید در حوزه  دادگاه دیگری به عمل بیاید ، اجرای آن قسمت از عملیات به قسمت اجرای دادگاه آن حوزه محول می شود . مراحل اجرا عبارتند از :

1 – تشکیل پرونده اجراییه و ضبط و بایگانی کلیه اوراق مربوط به اجرا در آن .

2 – پس از ابلاغ اجراییه مدیر اجرا ، مامور اجرا را تعیین ( دادورز ) و نام او را ذیل ورقه اجراییه می آورد . عملیات اجرایی بر عهده مامود اجرا است .

3 – بعد از شروع به اجرای حکم ، نمی توان جلوی عملیات اجرایی را گرفت مگر در صورت :

-          دستور دادگاه مبنی بر توقف عملیات

-          ارایه رسید از محکوم له مبنی بر وصول محکوم به

-          رضایت کتبی محکوم له دایر بر تعطیل یا توقیف یا قطع یا تاخیر اجرای حکم

4 – اجرای مفاد اجراییه ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ اجراییه به محکوم علیه و یا معرفی مال از سوی او و یا ابراز ترتیبی جهت پرداخت محکوم به .

5 – چنانچه محکوم علیه قادر به اجرای مفاد اجراییه نیست باید ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ اجراییه صورت جامع و کامل دارایی اش به قسمت اجرا تسلیم کند . و اگر مالی ندارد صریحاً اعلام نماید .

نکات مربوط به ترتیب اجرای حکم

-          رفع اشکال در جریان اجرای حکم با دادگاهی است که حکم تحت نظر آن دادگاه اجرا می شود ولی اختلافات راجع به مفاد حکم ، یا اختلافات اجرای احکام ناشی از ابهام حکم یا محکوم به ، در دادگاهی که حکم را صادر کرده است به عمل می آید .

-          در صورت وجود اختلاف در مفاد حکم هر یک از طرفین حق دارند از دادگاه صادر کننده حکم درخواست رفع اختلاف کنند . دادگاه صادر کننده حکم باید در وقت فوق العاده و ب فوریت به آن رسیدگی کند . در هر صورت این درخواست موجب تاخیر در اجرای حکم نمی شود مگر آنکه دادگاه قرار تاخیر اجری حکم را صادر کند .

-          در امور مدنی شخص ثالث نیز می تواند به جای محکوم علیه ، مال معرفی کند .

-          محکوم له می تواند هر وقت مالی از محکوم علیه به دست آمد استیفا و مطالبه محکوم به را از آن مال بخواهد .

-          رعایت مستثنیات دین در اجرای احکام مدنی ضروری است یعنی نمی توان اموال زیر را برای اجرای حکم توقیف کرد مگر آنکه این اموال موضوع حکم دادگاه مبنی بر استرداد عین آنها به نفع محکوم له باشد .

مستثنیات دین عبارتند از :

-          مسکن مورد نیاز محکوم علیه و افراد تحت تکفل او با رعایت شان اجتماعی اش .

-          وسیله نقلیه مورد نیاز و متناسب با شان او .

-          اثاثیه مورد نیاز زندگی او و خانواده اش .

-          آذوقه موجود به قدر احتیاج او و خانواده اش برای مدتی که عرفاً آذوقه ذخیره می شود .

-          وسایل و ابزار کار و کسب و پیشه اش که وسیله امرار معاش او و خانواده اش می باشد .

-          کتب و ابزار علمی و تحقیقی برای اهل علم و تحقیق متناسب با شان آنان .

-          محکوم له و محکوم علیه می توانند برای اجرای حکم قراری گذاشته و مراتب را به قسمت اجرا اعلام دارند . در این حالت مطابق توافق طرفین عمل می شود .

-          در مورد اموال غیر منقول مشاع برای مثال خانه ای که بین ورثه یا چند نفر مشاع می باشد حکم خلع ید علیه یکی از متصرفین مشاع به نفع مالک قسمتی از ملک مشاع صادر شده باشد از تمام ملک خلع ید می شود ولی تصرف محکوم له در این ملک مستلزم تقسیم مال مشاع خواهد بود .

-          هرگاه محکوم به ، عین معین باشد برای مثال یک  تخته فرش تبریز با ابعاد و طرح و شناسنامه مشخص و تسلیم آن به محکوم له ممکن باشد مامور اجرا عین آن را گرفته و به محکوم له می دهد .

پرسش : اگر عین محکوم به در تصرف شخص ثالثی ( غیر از محکوم علیه باشد ) چه باید کرد ؟

پاسخ : این امر مانع از اقدامات اجرایی نیست مگر اینکه متصرف مدعی حقی نسبت به آن مال باشد و دلایلی هم ارایه کند که در این صورت مامور اجرا به او یک هفته وقت می دهد تا برای اثبات ادعایش به دادگاه صالح مراجعه کند و در صورتی که ظرف 15 روز از این تاریخ   از دادگاه مزبور قرار بر دایر اجرای حکم به قسمت اجرا ارایه نشود عملیات اجرایی ادامه پیدا میکند .

پرسش : اگر مفاد اجراییه دلالت بر خلع ید محلی باشد که اموال محکوم علیه یا شخص ثالثی در آن باشد چه باید کرد؟

پاسخ : این امر مانع اجرای حکم نمی شود در این حالت اگر صاحب مال از بردن آن خوداری کند یا به او دسترسی نداشته باشد مامور اجرا صورت تفصیلی اموال را صورتجلسه کرده وبه ترتیب زیر عمل میکند:

-          اسناد واوراق بهادار مانند چک،سفته و...ووجوه نقد وجواهر به صندوق دادگستری یا یکی از بانکها سپرده میشود.

-          اموال ضایع شدنی و یا اموالی که بهای آنها متناسب با هزینه نگهداریشان نباشد به فروش میرسد تا به صاحبش  بر گردانده شود.

-          در مورد سایر اموال، مامور اجرا آنها رادر همان محل یا محل مناسب دیگر محفوظ نگهداشته  ویا به حافظ می سپارد واز او رسید می گیرد.

پرسش : اگر محکوم به انجام عملی باشد فرضاً حضور در دفترخانه اسناد رسمی  انتقال آپارتمان به محکوم له و محکوم علیه ز انجام آن خودداری کند در این حالت چه باید کرد ؟

پاسخ : اگر انجام عمل توسط شخص ثالثی ممکن باشد برای مثال نقاشی ساختمان ، در این حالت محکوم له می تواند تحت نظر مامور اجرا آن عمل را به وسیله دیگری انجام دهد و هزینه اش را از محکوم علیه دریافت نماید و یا اصولاً بدون انجام عمل هزینه لازم را به وسیله ی دایره اجرا از محکوم علیه بگیرد . امّا در خصوص فرض سوال نماینده دادگاه سند انتقال را در دفترخانه اسناد رسمی امضا خواهد کرد .

پرسش : در صورتی که محکوم به خلع ید از زمین کشاورزی باشد که تحت کشت قرار گرفته آیا حکم اجرا میشود ؟

پاسخ : اگر موقع برداشت محصول رسیده باشد محکوم علیه باید فوراً محصول را بردارد و الا مامور اجرا اقدام ه برداشت محصول میکند و هزینه های مربوط را زمان تحویل محصول به محکوم علیه ، از او وصول خواهد کرد و اگر موقع برداشت محصول نرسیده باشد چه در مرحله روییدن بذر یا بعد از آن ویا اینکه اصولاً بذر نروییده باشد محکوم له مختار است که بهای زراعت را بپردازد و ملک را به تصرف خود در آورد و یا اینکه تا  زمان رسیدن و برداشت محصول صبر کند و از محکوم علیه اجاره بگیرد . تعیین قیمت اجاره در این حالت با دادگاه است .

 

 
» موضوعات مطالب سایت «
 
 
مدرسه حقوق ایرانصفحه اصلی || درباره ما || پاسخ به سوالات شما || تماس با ما
feed-image