به وب سایت رسمی گروه مدرسه حقوق ، خوش آمدید  09122330365

 ضمن تشکر از شما کاربر عزیز که سایت مدرسه حقوق را جهت استفاده از خدمات ما انتخاب نموده اید به اطلاع شما میرسانیم این سایت با هدف ارتقاء سطح اطلاعات حقوقی و رفع نیازها و مشکلات حقوقی شما راه اندازی گشته و در جهت نیل به این هدف و رفع اشکالات موجود و ارائه خدمات بهتر ، رهنمودها و انتقادات و پیشنهادات شما کاربر عزیز را می طلبد . لازم بذکر است در طراحی و ارائه مطالب سعی بر رعایت سادگی و دسترسی آسان به مطالب و مشکلات متداول حقوقی گشته که جامعه بیشتر با آن دست به گریبان است.

تا چه قبول افتد و چه در نظر آید.

ضمنا کاربران محترم  می توانند از طریق قسمت ارتباط با ما و یا از طریق ایمیل این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید و یا gmail.com@ تقاضای خود را در زمینه استفاده از خدمات وکالتی و یا مشاوره حقوقی وکلای مجرب پایه یک دادگستری عضو گروه مدرسه حقوق در تمام نقاط داخل و یا خارج از کشور و نیز در زمینه مهاجرت اعلام نمایند تا در اسرع وقت با ایشان تماس حاصل گردد .

بانک سوالات حقوقی ( خانواده )

بانک سوالات حقوقی ( خانواده )

1 - يکی از موارد طلاق، عدم تمکين زوجه است. مراحل طلاق به چه صورت است؟

عدم تمکين زوجه ارتباطی به حقوق مرد مبنی بر تقديم دادخواست طلاق ندارد و با توجه به ماده 1133 قانون مدنی

مرد هر زمان می تواند با رعايت مقررات و تقديم دادخواست همسر خود را مطلقه کند و عدم تمکين زوجه موجب میگردد که با

تقاضای مرد مبنی بر طلاق زن نتواند از حقوق خود مثل، تا نيمی از دارايی و يا اجرت المثل موضوع تبصره ماده 6 قانون

اصلاح مقررات طلاق استفاده نمايد.

-2 زوجه به دليل عدم تمکين و بدون اجازه زوج در منزل پدر خود به سر می برد و در غياب زوج قسمتی از اثاثيه منزل را با

همدستی برادرش برده، مراحل قانونی آن چگونه است؟ و آيا آرايی در اين گونه موارد از سوی دادگاه صادره شده؟ و آيا

در هنگام تنظيم دادخواست طلاق تأثيری در محکوميت زن دارد؟

جهيزيه از جمله دارايی زن می باشد که با بردن به منزل شوهر به او اجازه استفاده می دهد و اگر زوج با بردن

جهيزيه توسط زوجه موافق نباشد مشاراليها می تواند به دادگاه مراجعه نمايد و تأثيری در طلاق ندارد ولی چنانچه

زوجه به همراه جهيزيه خود مقداری از اثاثيه متعلق به زوج را به عنوان جهيزيه معرفی و در هنگام تأمين اموال با خود

ببرد زوج می تواند به دادگاه موضوع را اعلام و استرداد آن را مطالبه نمايد ولی موضوع جنبه کيفری ندارد و صرفاً زوجه

ضامن مثل و يا قيمت آن می باشد.

-3 آيا پس از محرز شدن عدم تمکين زوجه از سوی زوج توسط شورای حل اختلاف، آيا شورای حل اختلاف می تواند حکم الزام به تمکين صادر کند يا دادگاه خانواده؟

شورای حل اختلاف صلاحيت رسيدگی به دعوی تمکين ندارد و با توجه به ماده 12 قانون شورای حل اختلاف با ارجاع دادگاه،

شورای سعی درحصول سازش بين زوجين می نمايد.

-4 زوجه در هنگام ترک منزل مشترک خويش مقداری پول نقد، سکه و وسايل شخصی زوج را که به صورت امانت در منزل بوده به همراه اموال خود برده و دادخواست طلاق داده و بدنبال آن هم زوج دادخواست الزام به تمکين داده چگونه می توان آن را اثبات

رساند؟

صرفاً با اقرار ايشان يا شهادت شهود قابل اثبات است.

-5 به جهت دوری از وطن آيا می توان به برادرم وکالت تام الاختيار در زمينه طلاق زوجه بدهد تا ايشان با انتخاب نمودن

وکيل دادگستری مسئوليت امور را بر عهده بگيرد؟

چنانچه اختيارات لازم در وکالت نامه برادرتان برای انتخاب وکيل در مطلقه نمودن همسر و ... اعطاء شده باشد برای اين

امر از طرف شما وکيل اختيار کند و نياز به حضور شما نيست.

-6 اگر زن در خانه شوهر باشد و تمکين نکند می تواند تقاضای نفقه بدهد؟

اگر ثابت شود که تمکين نمی کند ناشزه است ( که معمولاً ثابت نمی شود ) مستحق نفقه نخواهد بود.

-7 زوجه بدون اجازه، منزل را ترک و به زادگاهش که محل عقد بوده نزد مادرش رفته؛ آيا برای دادن دادخواست الزام به

تمکين می بايست محل اقامت ( فعلی ايشان ) طرح دعوی نمايد يا در محل سکونت زوج و آيا زوجه که مهريه خويش را در مقابل حج واجب با متن دستنويس و امضاء هبه نموده می تواند هبه خويش را پس بگيرد يا خير؟

دادخواست الزام به تمکين را بايد در دادگاه محل سکونت زوجه طرح شود. چون هبه معوض بوده است، خير، نمی تواند عدول

نمايد.

-8 آيا در صورت عدم تمکين زن نفقه از او ساقط می شود يا مهريه؟

با توجه به اين که عدم تمکين زوجه دادخواست از ناحيه زوج در دادگاه مطرح می گردد و بنابراين صدور حکم به تمکين

کاشفيت از عدم تمکين زوجه، از زمان تقديم دادخواست داشته و در نتيجه از زمان تقديم دادخواست نفقه به زوجه تعلق نمی

گيرد.

-9 با در دست داشتن رأی دادگاه مبنی بر عدم تمکين زوجه، آيا می توان با توجه به رأی دادگاه تقاضای اجازه ازدواج مجدد نمود

يا خير؟ به چه صورت؟

صرف حکم عدم تمکين برای اجازه ازدواج مجدد کافی نمی باشد، بلکه بايد پس از قطعيت رأی تقاضای اجراء را مطرح و با

صدور اجرائيه و دعوت زوجه يا محکوم عليها حاضر به تمکين نباشد مراتب توسط اجرای احکام صورت جلسه و سپس رأی قطعی

به ضميمه صورت جلسات امتناع زوجه از تمکين ضميمه دادخواست ازدواج مجدد شده و با استناد به مواد 17 و 16 قانون حمايت

دعوی اجازه ازدواج مجدد مطرح گردد.

-10 با در دست داشتن حکم الزام به تمکين زوجه و اجرايی شدن آن توسط نيروی انتظامی شده ولی زوجه در منزل حضور نداشت و عدم حضور ايشان به دادگاه اعلام شده است. آيا فرستادن اظهارنامه با در دست داشتن حکم الزام به تمکين برای زوجه لازم است يا خير؟

پس از صدور حکم تمکين از طريق صدور اجرائيه عمليات اجرايی با دعوت از زوجه به عمل می آيد و نياز به ارسال

اظهارنامه نمی باشد.

-11 زوجه تقاضای مطالبه مهريه را داده و حکم به نفع ايشان صادر شده، چگونگی شرايط اعسار و تقسيط مهريه چه موقع است؟ آيا زوج حق اعتراض نسبت به حکم صادره را دارد يا خير؟ اگر زوج به زندان رود چه مدت دادخواست تقسيط رأی به طول می انجامد؟

دادخواست اعسار از پرداخت مهريه را به دادگاه ارائه و تقاضای تقسيط نمايند با احراز اعسار محکوم به پرداخت قسطی

مهريه خواهيد شد و با پرداخت اقساط، زندان منتقی است.

-12 زوجه به محض انعقاد عقد، مهريه اش را به اجرا گذاشته اعلام داشته که تا زمانی که زوج مهريه را پرداخت نکند زوجه

به منزل وی نمی آيد. حق حبس چيست؟ آيا زوجه می تواند حکم جلب زوج را از دادگاه بگيرد؟ آيا بعد از تقسيط مهريه زوج

می تواند از دادگاه تقاضای ازدواج مجدد را بنمايد؟ آيا می توان زوج ثابت کند که زوجه قصد کلاهبرداری را از طريق مهريه

اش را دارد؟

زوجه از حق حبس استفاده نموده است مطابق ماده 1085 قانون مدنی زن می تواند تا مهر به او تسليم نشده از ايفای وظايفی که در مقابل زوج دارد امتناع نمايد. نمی توان گفت عمل وی کلاهبرداری است يا وی قصد کلاهبرداری دارد. با اين وصف محکوميت قطعی زوج به پرداخت مهريه و ابلاغ اجرائيه چنانچه زوج مهريه را نپردازد يا اين که اعسار خويش را در

همان دادگاه به اثبات نرساند وی می تواند با اعمال ماده 2قانون نحوه اجرای محکوميتهای مالی حکم جلب زوج را بگيرد،

بعد از تقسيط مهريه و پرداخت قسط اول حق حبس وی زائل می شود و زوجه مکلف به تمکين است و چنانچه به دليل موجه

قانونی حاضر به تمکين نباشد زوج می تواند پس از اثبات موضوع در دادگاه اجازه ازدواج مجدد بگيرد و توضيح ضروری

87 هيأت عمومی /5/22/ اين که به موجب رأی وحدت رويه 708 ديوان عالی کشور تقسيط مهريه نافی حق حبس زوجه نيست مع

الوصف به موجب آن تا پرداخت آخرين قسط مهريه حق حبس به قوت خود باقی است.

-13 آيا در عدّه طلاق مرد بايد به زن نفقه بدهد؟

فقط در طلاق رجعی در اجرای تبصره 4 از ماده واحده قانون اصلاح مقررات که زن تکليف به اسکان در محل زندگی شوهر را

دارد نفقه به او در دوران عدّه تعلق می گيرد و اگر بعد از صدور حکم طلاق حاضر به حضور در محل زندگی زوج نباشد نفقه

ای به وی تعلق نمی گيرد و در طلاق از نوع بائن که زن تکليف به حضور در منزل زوج نداشته نفقه ای در دوران عدّه به زن

تعلق نمی گيرد.

-14 زوج محکوم به پرداخت نفقه ماهيانه در حق فرزند است با وجود صدور اجرائيه تا کنون زوجه نتوانسته اين مبلغ را از

وی دريافت کند آيا می توان زوج را ملزم به پرداخت درست و به موقع نفقه کرد؟ در صورت استنکاف زوج از اجرای حکم می

توان از حقوقش کسر گردد؟

مطابق ماده 624 قانون مجازات اسلامی برای ترک انفاق کيفر حبس از سه ماه و يک روز تا پنج ماه تعيين گرديده است و

در غالب موارد موثر بوده است. زوجه می تواند با مراجعه به دادسرای محل سکونت او از زوج شکايت کند و در صورت عدم

پرداخت نفقه در موعد مقرر از محل حقوق وی اقدام نمايد و چنانچه محکوم عليه از پرداخت نفقه فرزند خود امتناع نمايد

پس از تقاضای اجرا از ناحيه محکوم له، چنانچه محکوم عليه از پرداخت نفقه امتناع و مالی از وی بدست نيايد محکوم له

می تواند در اجرای ماده 2 قانون نحوه محکوميتهای مالی تقاضای حبس وی را بنمايد و يا در اجرای ماده 96 قانون

اجرای احکام مدنی تقاضای کسر از حقوق وی را بنمايد. ضمناً طرح شکايت ترک انفاق مستلزم مالی منفق نمی باشد و به لحاظ

توان مالی می بايست نفقه فرزندان را بپردازد.

-15 راجع به ماده 1085 قانون مدنی اين که تمکين در چه زمانی محرز خواهد شد؟ اگر پرداخت مهريه را قسطی کرده باشند به محض دريافت اولين قسط بايد تمکين صورت گيرد يا اين که تا دريافت کل مهريه زوجه می تواند تمکين نکند؟

تقسيط مهريه توسط دادگاه مانع از استفاده زوجه از حق حبس نمی باشد بنابراين با توجه به ماده 1085 قانون مدنی تا

پرداخت کليه مهريه زوجه می تواند از تمکين امتناع و نفقه را مطالبه نمايد.

-16 در نکاح موقت آيا زوج نسبت به امرار معاش زوجه می توان نفقه پرداخت کند يا خير؟

قانونگذار تنها در عقد دائم زوج را ملزم به انفاق می داند لکن چنانچه در عقد موقت شرط نفقه موجود باشد يا عقد موقت بر مبنای نفقه منعقد شده باشد زوج مکلف به انفاق زوجه موقت می باشد.

-17 اگر زن به دانشگاه آزاد رفته باشد، مخارج دانشگاه جزء نفقه محسوب می شود؟ اگر زوج قبل از ترک کردن زوجه را به درس خواندن وادار کرده باشد مخارج دانشگاه و خوابگاه بر عهده کيست؟

چنانچه هنگام عقد ازدواج زوجه دانشجوی دانشگاه آزاد بوده و ادامه تحصيل، مورد نظر زوجه و قبول زوج باشد و يا با

موافقت زوج، زوجه ادامه تحصيل دهد و اگرچه وفق ماده 1107 قانون مدنی هزينه تحصيل به عنوان نفقه محسوب نمی گردد ولی

بلحاظ قبول زوج متعهد به پرداخت می شود. در ماده 1107 قانون مدنی نفقه عبارت است از مسکن، البسه، غذا و اثاث البيت که به طور متعارف با وضعيت زن متناسب باشد و خادم در صورت عادت زن به داشتن خادم يا احتياج او به واسطه مرض يا نقصان اعضاء از زمان عقد تا فوت يا پس از گذشت عده طلاق به زوجه در صورتی که ناشزه نباشد تعلق می گيرد و ميزان آن به وضعيت زوجه متفاوت است مخارج دانشگاه جزء نفقه نيست.

-18 چگونه می توان ثابت کرد که به زوجه نفقه پرداخت شده، در صورتی که هيچ رسيدی از آن نداشته باشد؟

صرفاً با اقرار زوجه يا شهادت شهود والا برای پرداخت نفقه می بايست دليل و مدرک داشته باشد. چنانچه زوجه در منزل زوج زندگی نمايد اصل بر دريافت نفقه است . (مساله 16 از فصل فی النفقات تحريرالوسيله جلد 2 حضرت امام «ره» )  در صورت، قول زوج و با قسم، زن بايد دليلی ارائه نمايد که عليرغم حضورش در منزل شوهر نفقه ای از وی دريافت نموده است ولی اگر زوج غايب و در خانه نباشد و يا اين که زن را از منزل مشترک اخراج نموده باشد. در اينجا قول، قول زن است با قسم وی و مرد بايد بينه ارائه کند که عليرغم نبودن در منزل يا اخراج زن ولی نفقه وی را پرداخته است.

-19 آيا زن می تواند در زمان نامزدی تقاضای نفقه کند؟

زوجه در ايام نامزدی حق مطالبه نفقه را ندارد و پس از عقد ازدواج و تا زمان شروع زندگی مشترک و پس از عقد و تا

زمان شروع زندگی مشترک چنانچه بين آنان توافق شده باشد که زن به لحاظ تحصيل و يا هر موردی ديگر مدتی را در منزل پدرش

باشد و تمکين عام و خاص از زوج نداشته باشد که عرفاً به آن دوران عقد بستگی می گويند. در اين مدت نيز حق و استحقاق

دريافت نفقه را ندارد ولی در غير اين صورت پس از عقد ازدواج زن استحقاق دريافت نفقه را دارد.

-20 زوج قبل از درخواست طلاق از سوی زوجه يک دستگاه اتومبيل و تلفن خريداری نموده و به نام زوجه نموده است ولی زوجه در دادگاه مدعی شد که خود وی آن را خريداری کرده است، چه طوری می توان اثبات کرد؟

در صورتی می توان اثبات کرد که اموال مذکور را زوج خريداری و به زوجه بلاعوض هبه نموده باشد و در شرايطی می

توانيد از هبه رجوع نمائيد و با ارائه دليل مثل شهادت شهود و يا مدرک کتبی و يا اين که اتيان سوگند طرف مقابل را از دادگاه تقاضا نمايد.

-21 سقف نفقه زن و فرزند چه قدر است. وقتی پدری تمام خرجی زن و فرزندش را داده ولی رسيد ندارد چه کار می تواند بکند؟

آيا در اين مورد حبس هم در نظر گرفته شده است؟

در قانون سقفی برای نفقه تعيين نشده بلکه موکول به عرف و تشخيص دادگاه گرديده که با رعايت شأن و نيازهای اوليه

زندگی و در مواردی جلب نظر کارشناس تعيين می شود. در هر صورت با رعايت اصل عدم اثبات پرداخت نفقه با مدعی آن
(زوج ) است. در مورد زندان نيز هم از لحاظ حقوقی ( اعمال ماده 2 قانون نحوه اجرای محکوميتهای مالی ) و هم کيفری ( ترک

نفقه ) زندان وجود دارد. در ميزان نفقه زوجه وفق ماده 1107 قانون مدنی همه نيازهای زن در حد متعارف مورد لحاظ قرار می گيرد. به اين توضيح که در تعيين ميزان نفقه نياز زن مورد نظر قانونگذار است و نه وضعيت مالی مرد ولی در تعيين ميزان نفقه فرزندان وفق ماده 1204 قانون مدنی صرفاً به قدر رفع حاجت از فرزند و با درنظر گرفتن درجه استطاعت پدر ( منفق ) مورد نظر مقنن است.

-22 برای گرفتن نفقه از طريق دادگاه چگونه بايد اقدام کرد؟

به دادگاه خانواده محل سکونت مراجعه و با تقديم دادخواست و تصاوير مصدق سند ازدواج و شناسنامه خويش و پرداخت

هزينه دادرسی می توان اقدام کرد. ضمن آن که می توانيد از طريق دادسرای محل سکونت مراجعه و شکايت کيفری طرح کرد و

سريعتر به نتيجه می رسد. برای دريافت نفقه صرفاً از طريق دادگاه خانواده و يا دادگاهی که به قائم مقامی دادگاه خانواده رسيدگی می نمايد و در محل اقامت زوج و با توجه به ماده 13 قانون آئين دادرسی در امور مدنی محل وقوع عقد ازدواج قابل مطالبه می باشد و ضميمه دادخواست دلائل نيز ضميمه می گردد ولی برای شکايت کيفری ترک انفاق فقط در دادسرای محل وقوع زندگی قابل طرح می باشد.

-23 اگر خانمی در موقع عقد و قبل از ازدواج مهريه خود را اجرا بگذارد زوج توان پرداخت آن را نداشته باشد آيا در اين

مورد ماده 2 نحوه اجرای محکوميتهای مالی اجرا می شود و زوج به علت عجز از پرداخت به زندان می رود؟

پس از عقد، زوجه مالک مهريه است و می تواند آن را مطالبه کند. پس از صدور حکم قطعی محکوميت زوج وی می تواند از

دادگاه تقاضای تقسيط مهريه را با طرح دادخواست اعسار نمايد. در صورت تقسيط مهريه و پرداخت به موقع اقساط، ماده

2 اعمال نمی شود والا با درخواست زوجه اعمال و زوج تا پرداخت مهريه يا تقسيط مهريه زندانی می شود. با وقوع عقد

ازدواج زن مالک مهر شده و می تواند مهريه را به دو طريق مطالبه نمايد. از طريق اجراييه اداره ثبت اسناد و املاک و

با مراجعه به دفتر ازدواج و با صدور اجرائيه به اجرا ثبت اسناد ارسال و از اين طريق بايد مال از ناحيه زوج معرفی

و از طريق مزايده مهريه خود را از زوج اخذ نمايد و يا با اعمال ماده 96 اجرای احکام مدنی از طريق کسر حقوق، مهريه

را اخذ نمايد ولی اعمال ماده 2 قانون نحوه اجرای محکوميتهای مالی در خصوص حبس محکوم عليه بدون رأی دادگاه امکان پذير

نمی باشد ولی اگر مهريه را از طريق دادگاه خانواده مطالبه نمود و با صدور رأی و قطعيت آن و صدور اجرائيه چنانچه

مالی از محکوم عليه به دست نيامد، ماده 2 قانون فوق الذکر قابل اعمال است و حبس محکوم عليه تا صدور حکم اعسار مطلق

و يا تقسيط و يا پرداخت يکجا مهريه ادامه می يابد.

-24 دختری به عقد شخصی درآمده، قبل از اين که به خانه شوهرش برود تمکين نموده و ديگر دختر نباشد و حال زوج پس از گذشت چندين ماه حاضر نباشد وی را به خانه ببرد، آيا علاوه بر مهريه می تواند دادخواست نفقه و تعيين تکليف و يا دادخواست

تمکين بدهد ؟

از تاريخ عقد زوجه مستحق نفقه و مهريه است و چه تمکين خاص (عمل زناشويی ) داشته باشد چه نداشته باشد در مورد سوال،

دادخواست های مذکور قابل طرح است به استثناء تمکين که وظيفه زوجه است نه زوج و با وقوع عقد ازدواج زن مالک

مهريه است و ارتباطی به عدم تمکين و يا تمکين ندارد و هر زمان می تواند مطالبه نمايد ولی وقتی استحقاق دريافت نفقه

را دارد که در تمکين مرد باشد و در صورت امتناع از تمکين مرد می تواند دادخواست الزام به تمکين را در دادگاه خانواده مطرح نمايد.

-25 آيا زوج نفقه را در اولين جلسه دادرسی بايد پرداخت کند و نفقه در ايام نامزدی به چه صورت است؟

خير، تا قطعيت محکوميت زوج و صدور اجرائيه زوج مکلف به پرداخت نيست ولی در هر صورت به مجرد اجرای صيغه عقد در

غير موارد، حبس زوجه، مکلف به تمکين و زوج مکلف به پرداخت نفقه خواهد بود و با ذکر اين نکته که نامزدی با دوران

عقد قبل از مراسم ازدواج فرق دارد. در دوران نامزدی نفقهو مهريه وجود ندارد. الزام زوج به پرداخت نفقه پس از مطالبه زوجه و صدور اجرائيه صورت می گيرد و قبل از وقوع عقد ازدواج در دوران نامزدی زوجه استحقاق مطالبه و دريافت نفقه را ندارد.

-26 آيا در دوران نامزدی مهريه و نفقه به زوجه تعلق می گيرد؟

خير، اگر عقد کرده باشد هم مهريه و هم نفقه به زوجه تعلق می گيرد. پس از عقد زن مالک مهريه می گردد و می تواند آن

را مطالبه نمايد ولی استحقاق دريافت نفقه مستلزم تمکين وی از شوهر است مگر اين که زن بخواهد در اجرای ماده 1085

قانون مدنی بخواهد از حق حبس استفاده نمايد.

27 - در سال 1360 با مهريه 3…..هزار تومان ازدواج نمودم .  حقوق ماهيانه ام را خرج و مخارج زندگی کردم. با شهادت

فرزندان حال آيا می توانم کل حقوق و نفقه خود را از زوج مطالبه کنم؟ آيا مبلغ آﻧﻬا نيز مانند مهريه به روز محاسبه می شود؟

در صورتی که در دادگاه احراز کند از ايشان نفقه ای نگرفته ايد می توانيد آن را مطالبه کند. همچنين اگر اثبات شود که حقوق خود را به قصد عدم تبرع در اختيار همسرتان قرار داده ايد می توانيد استرداد آن را بخواهيد به نرخ روز نمی توانيد درخواست کنيد.

-28 آيا نداشتن پرده بکارت از علل فسخ نکاح است؟

چون در مورد طلاق زوج می تواند بدون هيچ گونه دليلی همسر خويش را طلاق دهد اما اگرچه در قانون مدنی نداشتن پرده

بکارت صراحتاً از موارد فسخ نکاح شمرده نشده است ليکن چنانچه زوجه نتواند اثبات نمايد که قبل از عقد، زوج را از

اين موضوع مطلع نموده است به استناد مفاد ماده 1128 قانون مدنی زوج حق فسخ نکاح را خواهد داشت.

-29 در چه صورتی نصف اموال به زوجه تعلق می گيرد؟ آيا پذيرش قانون اجباری است يا اختياری و اين گونه وصول به مهريه

مربوط می شود؟

تنصيف دارايی زوج قانون نيست بلکه توافقی است ميان زوجين که هنگام عقد ازدواج دائم زوج با امضاء شرايط ضمن عقد

مندرج در نکاحنامه رسمی به زوجه وکالت بلاعزل می دهد تا در صورتی که طلاق به درخواست زوجه نباشد و يا اين که طبق

تشخيص دادگاه تقاضای طلاق ناشی از تخلف زن از وظايف همسری يا سوء اخلاق و رفتار وی نباشد تا نصف دارايی موجود که

مرد در ايام زناشويی بدست آورده را به زوجه منتقل نمايد. بنابراين در صورت تحقق شرايط مذکور با دادخواست زوجه

دادگاه حکم به تنصيف دارايی مرد صادر خواهد نمود و موضوع ارتباطی به مهريه ندارد.

-30 در سند ازدواج درج شده است که زوج به زوجه وکالت بلاعزل داد هرگاه بخواهد و به هر طريق که مايل باشد به هر نوع که

بخواهد طبق مقررات خود را مطلقه کند؟ آيا زوجه می تواند بدون مراجعه به دادگاه به محضر برود و طلاق بگيرد و برای طلاق

چه مدارکی لازم است؟

خير، دفاتر طلاق چنين اختياری ندارند. شما بايد از طريق دادگاه با وکالتی که داريد اقدام نمائيد و شما بايد دادخواست به دادگاه ارائه نمائيد. با توجه به ماده واحده قانون اصلاح مقررات طلاق هرگونه تقاضای طلاق بايستی در دادگاه خانواده مطرح گردد و مدارک لازم عبارتند از تصوير صفحات اول و دوم شناسنامه زوجه و نيز تصوير کليه صفحات سند نکاحيه.

-31 آيا همزمان با طلاق می توان دادخواست مطالبه مهريه را کرد؟

بله، همزمان می توان اقدام کرد.

-32 آيا شوهری که مهريه را پرداخت نموده می تواند بدون اجازه همسرش که هنوز عقد دائمی دارد، زن ديگری را اختيار کند؟

خير، چنين حقی ندارد. وفق ماده 16 قانون حمايت خانواده ها احصاء و رضايت همسر يکی از موارد طرح دعوی ازدواج مجدد است.

-33 آيا زوج می تواند بدون حضور همسرش در دفتر طلاق صيغه ی طلاق را جاری کند؟

بدون صدور رأی قطعی دادگاه نمی تواند اما چنانچه دادگاه گواهی عدم امکان سازش و طلاق صادر کرده باشد و قطعی هم

شده باشد و اجرای صيغه طلاق فقط با ارائه حکم طلاق و يا گواهی عدم امکان سازش امکان پذير است.

-34 در صورت اخذ وکيل جهت طلاق دادن زن در ايران، آيا مرد می تواند در هيچ مرحله ای از دادرسی در ايران حضور نداشته

باشد و تمام امور را به وکيل خود محول کند؟

بله، ضرورتی برای حضور موکل در دعاوی حقوقی نيست.

-35 آيا زنی که در مدت زندگی مشترک خود شاغل بوده و درآمد خود را در زندگی هزينه نکرده نيز می تواند مدعی جهت تنصيف

دارايی مرد باشد؟

بله، منتهی زن در صورتی می تواند مدعی تنصيف دارايی زوج شود که اولاً زوج در سند رسمی ازدواج وکالت بلاعزل چاپ شده

که در اسناد ازدواج حدود 15 سال اخير گنجانده شده را امضاء نموده باشد. ثانياً طلاق به درخواست زوجه نباشد يا اين که ناشی از سوء رفتار وی نباشد. به اين معنی که زوج بدون دليل دادخواست طلاق داده باشد. ثالثاً تنصيف دارايی شامل اموالی است که در زمان زندگی مشترک حاصل گرديده است و اموال ديگر را شامل نمی شود.

-36 آيا مردی که وکالت طلاق بلاعزل به زنش می دهد می تواند وکالت را باطل کند؟

ماده 679 قانون مدنی مقرر می دارد، موکل می تواند هر وقت بخواهد وکيل را عزل کند مگر اين که وکالت وکيل يا عدم عزل

در ضمن عقد لازمی شرايط شده است البته در صورتی که موکل ثابت نمايد عقد لازم موضوع وکالت بلاعزل وجود خارجی نداشته

است از طريق دادگاه می تواند وکالت مذکور را باطل کند.

-37 مردی وکالت بلاعزل طلاق به زنش بدهد و آن زن وکيل اختيار کند، آيا دادگاه می تواند بدون شاهد و داور و موکل يک طرفه

حکم صادر کند و حق تجديدنظرخواهی را از موکل بگيرد؟

اختيارات وکيل را موکل تعيين می نمايد، بنابراين اسقاط حق تجديدنظرخواهی و توکيل به غير بايد در وکالت نامه قيد شده

باشد و صدور گواهی عدم امکان سازش بدون تعيين داور و اظهارنظر داوران وجاهت قانونی ندارد.

-38 در دعاوی خانوادگی ( درخواست طلاق- عدم امکان سازش ) از جانب زوج وجود وکيل الزامی است يا اختياری نحوه محاسبه اجرت المثل چگونه است؟

با توجه به رأی وحدت رويه انتخاب وکيل اختياری است و ميزان اجرت المثل و محاسبه آن توسط کارشناس رسمی دادگستری

انجام می گيرد و محاسبه آن براساس جايگاه عرفی خانواده معلومات زوجه و سالهای زندگی مشترک و کارهای مثبت زوجه در

زندگی مشترک مثل پرورش تعداد فرزندان، شير دادن به آﻧﻬا محاسبه و اعلام می گردد.

-39 آيا برای طلاق توافقی حضور مرد در جلسه دادرسی ضرورت دارد يا با دادن وکالت به شخص ديگر می تواند اين امر صورت

پذيرد؟

حضور هيچ کدام از زوجين بر فرض داشتن وکيل الزامی نيست، منظور وکيل دادگستری است يعنی وکيلی که از مراجع قانونی

پروانه وکالت داشته باشد والا ساير وکلايی که از طريق دفاتر اسناد رسمی وکالت به اصطلاح کاری دارند حق مراجعه به

محاکم را ندارند.

-40 مدتی زوج با زوجه اختلاف دارد و زوج اصرار به طلاق دارد آيا زوجه در دادگاه حاضر نشود و خواستار طلاق نباشد آيا زوج

می تواند يک طرفه طلاق بدهد؟

بله، مطابق قانون زوج می تواند هر زمانی که بخواهد همسر خويش را طلاق دهد حتی اگر زوجه طلاق نخواهد.

-41 چنانچه زوج بخواهد همسرش را طلاق بدهد نصف اموالی که در زمان زندگی مشترک بدست آورده اند آيا به زوجه تعلق می گيرد يا خير؟ در سند ازدواج چيزی در مورد نصف اموال نوشته نشده است؟

چنانچه شرط تا نيمی از دارايی در سند ازدواج به امضاء زوجين و با شرايط مقرر برسد و تقاضای طلاق ناشی از تخلف

زوجه از وظائف زناشويی و سوءاخلاق و رفتار وی نباشد با صدور رأی طلاق و درخواست زوجه که در هنگام رسيدگی نسبت

به تا نيمی از دارايی در حق زوجه در رأی اظهارنظر می نمايد و عرف حاکم نيست. قبول شرط و رفتار زوجه ملاک است.

-42 مراحل طلاق برای زوجينی که ( هنوز که زوج فقط عقد کرده و زندگی مشترک را شروع نکرده اند ). توافقی می خواهند طلاق بگيرند به چه صورتی است؟

در طلاق توافقی تفاوتی بين عقد و شروع، زندگی نيست. با طرح دادخواست مشترک مبنی بر طلاق توافقی در دادگاه خانواده

و صورت جلسه ای که توافقات زوجين نسبت به مهريه و نفقه و ساير حقوق احتمالی در آن منعکس و تعيين تکليف شده باشد و

معرفی داور برای هر کدام يک نفر و تکميل فرم داوری و اظهار نظر ايشان دادگاه رأی طلاق را صادر خواهد و با مراجعه به دفاتر طلاق اجرا خواهد شد.

-43 اگر مادر در طلاق توافقی حضانت طفل 5 ماه خود را به پدر واگذار کرده باشد آيا دوباره می تواند حضانت را پس بگيرد؟

به موجب ماه 1173 قانون مدنی در بحث حضانت مصلحت طفل درنظر گرفته می شود و ملاک صلاحيت هر يک از والدين برای

حضانت است و حق تکليف هر يک از والدين از زمانی است که طرفين از نظر صلاحيت مساوی بوده در اين صورت اولويت با آن

کسی است که طبق قانون حضانت طفل به او محول گرديده است.

-44 داور در انجام مراحل طلاق توافقی چه شرايطی را دارا باشد؟

شرايط داور وفق ماده 4 آئين نامه اجرايی تبصره يک ماده واحده قانون اصلاح و مقررات طلاق عبارت از مسلمان بودن،

آشنايی نسبی با مسائل شرعی خانوادگی، اجتماعی بودن، متأهل بودن، معتمد و عدم اشتهار به فسق و فساد و از نظر

سن به دادگاه محول گرديده است.

-45 در طلاق توافقی در دوران عقد وضعيت مطالبه مهريه چگونه است؟

وضعيت مهريه در طلاق توافقی براساس توافق طرفين است و نوعطلاق است و اگر توافق طرفين بر طلاق از نوع رجعی باشد همه

مهريه و اگر خلع و مبارات باشد بنابر توافق تمام و يا قسمتی از مهريه از ناحيه زوجه بذل و زوج قبول بذل می نمايد.

-46 زوجه به چه صورتی می تواند به زوج وکالت جهت طلاق توافقی بدهد با عنايت به اين که کليه حقوق مالی را بخشيده برای

گرفتن اين وکالت به کجا بايد مراجعه کرد؟

برای دادن وکالت می توانيد به يکی از دفاتر اسناد رسمی مراجعه کنيد. اگر مهريه و ساير حقوق مالی مانند نفقه را

بخشيده است. در وکالت نامه قيد شود که با بذل مهريه و ساير حقوق مالی می تواند از طرف شما خود را مطلقه نمايد.

مدارک لازم کپی مصدق اصل شناسنامه يا کارت ملی و سند ازدواج. شما می توانيد به يک وکيل دادگستری نيز وکالت

بدهيد تا به اتفاق هم دادخواست طلاق توافقی بدهيد.

-47 قبل از طلاق توافقی چه راهکارهايی وجود دارد که زوجه تقاضای ادعای مالی ننمايد؟

برای طلاق توافقی تمامی شرايط طرفين به صورت، صورت جلسه ای به امضاء زوجين می رسد از جمله بذل مهريه يا نحوه

پرداخت و مقدار مهريه که همان صورت جلسه در حکم دادگاه خواهد آمد بنابراين آنچه مورد توافق شما باشد مبنای رأی دادگاه است

-48 آيا در اولين جلسه رسيدگی به طلب مهريه توسط زن اگر مرد هيچ گونه دفاعی نداشته باشد و موضوع را قبول کند، می تواند

همزمان تقاضای اعسار کند؟

در صورتی که دعوی خواهان را کاملاً بپذيرد دادنامه صادره قطعی خواهد بود. در اين صورت ترديدی در پذيرش دادخواست

اعسار باقی نخواهد ماند اگرچه غالب حقوقدانان معتقدند در صورتی که دينی بر عهده کسی ثابت شد وی می تواند دادخواست

اعسار را ارائه کند.

-49 آيا مرد می تواند تا زمان رأی دادگاه، اعسار از پرداخت مهريه درخواست تعليق رأی پرداخت مهريه را کند تا اعمال ماده 2  (نحوه اجرای محکوميتهای مالی ) شامل آن نشود؟

خير، همچنين چيزی در قانون امکان ندارد.

-50 چه وقت می توان درخواست تقسيط و اعسار مهريه را داد که ماده  2( نحوه اجرای محکوميتهای مالی ( شامل نشود؟

وفق ماده 3 قانون نحوه اجرای محکوميتهای مالی در زمان مُعد اجرا بودن محکوم به خواسته اعسار، مورد پذيرش دادگاه صادر

کننده رأی قرار گيرد.

-51 به استناد کدام ماده از قانون درخواست اعسار و تقسيط مهريه بايد خارج از نوبت رسيدگی شود؟

 ماده 3 قانون نحوه اجرای محکوميت های مالی مصوب 10/8/1377 مقرر میدارد، هرگاه محکوم عليه مدعی اعسار شود )ضمن اجرای حبس ( به ادعای وی خارج از نوبت رسيدگی و ... به نظر فقط در مواردی که محکوم عليه در حبس باشد رسيدگی خارج از نوبت تجويز شده باشد.

-52 دادخواست اعسار مبنی بر تقسيط مهريه رد شده و در مهلت مقرر هم اعتراض نکرد. آيا قانوناً محکوم عليه می تواند مجدداً

دادخواست مشابه ارائه نمايد؟ آيا تقديم دادخواست مشابه غيرقانونی است؟

هر شخصی که محکوم به پرداخت وجهی بابت دين خود شده است اگر امکان پرداخت آن را يک جا نداشته باشد می تواند با

تقديم دادخواست اعسار خود را اثبات نمايد. در قانون هيچ منعی برای تقديم مجدد دادخواست اعسار پس از رد وجود

ندارد.

-53 آيا خواهان که مدعی اعسار شده به فرض که دارای املاک بوده می تواند دادخواست اعسار بدهد و خوانده چه ايراد و

دفاعی می تواند داشته باشد؟

چنانچه اموالی از وی سراغ دارد که بيانگر تمکن مالی وی برای پرداخت هزينه دادرسی يا محکوم به است به دادگاه معرفی

نمايد. در هر حال دارای اعتبار قانونی است. در صورت وجود دلائل جديد طرح دادخواست مجدد بلامانع می باشد.

-54 زوجه در يکی از ادارات دولتی مشغول به کار است که زوج با کارکردن او مخالف است، به کدام مرجع قضايی مراجعه کند؟

نحوه اجرای حکم چگونه است؟

با توجه به ماده 1117 قانون مدنی زوج می تواند با تأييد دادگاه زن خود را از اشتغال به هر شغلی که منافی با مصالح

خانوادگی يا حيثيت خود يا زوجه باشد، منع کند. رسيدگی به مورد در صلاحيت دادگاه عمومی حقوقی است، اجرای اين حکم

صادر شده از طرف دادگاه که جنبه اعلامی دارد بايد بوسيله موسسه يا اداره محل اشتغال زوجه انجام شود. ارسال رونوشت

حکم صادره بوسيله دفتر دادگاه به دفتر سازمان متبوع زوجه امکان پذير است.

-55 در خصوص بخشنامه رئيس محترم قوه قضائيه در مورد حذف زندان از کسانی که درخواست اعسار به تقسيط مهريه را دارند، به چه صورت است؟

قانون اعسار و قانون نحوه اجرای محکوميت های مالی صراحتاًدر اين خصوص تعيين تکليف کرد هاند و بخشنامه رئيس قوه قضائيه

صرفاًٌ تأکيد بر اجرای صحيح قانون بوده است و تشخيص اعسار با دادگاه است و اضافه می گردد بنابر تعريف قانونی اعسار

عبارت است از)توقف محکوم عليه از پرداخت ديه مورد لحوق حکم )محکوم به (به صورت دفعتاً واحداً(

-56 در موارد فسخ نکاح از سوی زوج آيا مهريه به زوجه تعلق می گيرد يا خير؟

مطابق ماده 1123 قانون مدنی عيوب، قرن، جذام، برص، افضاء، زمين گيری، نابينايی از هر دو چشم در زن موجب حق

فسخ برای مرد خواهد بود. در صورت فسخ مهريه به زوجه تعلق نخواهد گرفت. هرگاه عقد نکاح قبل از نزديکی به جهتی فسخ

گردد زن حق مهر ندارد مگر در صورتی که موجب فسخ عنن باشد که در اين صورت با وجود ماده 1101 قانون مدنی مفهوم مخالف ماده اين است که چنانچه فسخ نکاح بعد از نزديکی باشد زن مستحق دريافت مهريه می باشد مگر در مورد عنن که هم زن

مستحق دريافت نصف مهريه باشد.

-57 بيماری به نام صرع در وجود زن بوده آيا بيماری قبل از عقد وجود داشته، می تواند موجب فسخ نکاح گردد؟

خير، خيار فسخ در صورت اطلاع طرف، عقد فوری است. به اين معنی که اگر پس از اطلاع فوراً اقدام نکند ساقط می شود. در

صورتی که از وجود بيماری قبل از عقد اطلاع داشته باشد هيچ گونه خياری در مورد فسخ ندارد.

-58 در ضمن عقد نکاح پدر زوج به عنوان ضامن پرداخت مهريه معرفی گردد و پس از گذشت 4 سال زوج در اثر سانحه ای فوت نموده و ماترکی از خود باقی نگذارد؛ آيا زوجه جهت اخذ مهريه می تواند به پدر متوفی رجوع نمايد يا اين که با فوت زوج، پدر

از قيد ضمانت خارج می گردد؟

بعد از اين که ضمان به صورت صحيح واقع شود ذمه مضمون عنه بری و ذمه ضامن مشغول می شود ( ماده 689 قانون مدنی ) و

با توجه به اين که عقد ضمان لازم است با فوت طرفين باطل نمی شود.

-59 در عقد نکاح دائم قبل از دخول، مرد فوت می کند. براساس مفاد ماده 1092 قانون مدنی اگر شوهر قبل از دخول زن را طلاق

دهد زن مستحق نصف مهريه است. در مانحن فيه زن تقاضای طلاق ننموده و شوهر نيز متقاضی طلاق نيست؛ به چه صورت است؟

با توجه به تلفيق دو ماده 1092 و 1082 قانون مدنی و وحدت ملاک مسئله 14 تحريرالوسيله تحت عنوان با اين عبارت يعنی

اگر يکی از زوجين قبل از نزديکی بميرد اقوی اين است که مهر مانند مورد طلاق نصف آن بنابراين زوجه مستحق نصف مهر

خواهد بود. به مجرد عقد زن مالک مهر می شود و می تواند هرگونه تصرفی در آن بنمايد و مستفاد از ماده 1092 قانون

مدنی که چنانچه شوهر قبل از نزديکی زن خود را طلاق دهد، زن مستحق نصف مهريه است به نظر می رسد حکم ماده 1092

قانون مدنی حکم خاصی است که نمی توان به آن عموميت داد زيرا استحقاق زن به گرفتن مهريه منوط به نزديکی با او

نيست بله، خواست دو طرف اين بوده که نکاح در برابر مهر باشد. پس بايد به اين خواست احترام گذاشت. اگر مرد قبل از

دخول فوت کند مهريه تمام بايد پرداخت شود اما اگر قبل از دخول مرد طلاق دهد بايد نصف مهريه را پرداخت کند.

-60 نحوه اجرای جهيزيه در دادگاهها به چه صورت انجام می گيرد؟

برای استرداد جهيزيه لازم است دادخواستی تحت عنوان استرداد جهيزيه با رعايت قانون آئين دادرسی مدنی و به انضمام

ليست سياهه ای تنظيم و به امضای زوج رسيده است و تصوير برابر با اصل آن را ضميمه دادخواست نموده والا با تنظيم

ليستی که به امضاء شهود رسيده و مدارک مثبت زوجيت به دادگاه خانواده محل سکونت زوج ارائه نمائيد و می توانند در

دادخواست خود دستور موقت يا قرار تأمين خواسته را نيز اضافه نمايند تا به دستور دادگاه جهيزيه به صورت موقت به

يک نفر حافظ امين تا تعيين تکليف سپرده شود و پس از رسيدگی حکم به استرداد صادر شود البته صدور دستور موقت يا

تأمين خواسته منوط به سپردن خسارت احتمالی تا 20 درصد قيمت جهيزيه در حساب دادگستری است که پس از قطعيت حکم

مسترد می گردد.

-61 آيا دادگاه برای توقيف جهيزيه براساس ليست دست نويس از سوی همسر که به تأييد اقوام همسر رسيده باشد می تواند قرار

تأمين خواسته بدون حضور مرد در خانه صادر کند و زن با فک قفل از سوی دادگاه اموال خود و اموال شوهر را توقيف نمايد؟

قرار تأمين خواسته يا دستور موقت به درخواست خواهان صادر می شود منتهی در مواردی که مستند خواهان سند رسمی يا در

حکم سند رسمی نباشد خواهان مکلف است مبلغی به تشخيص دادگاه که نوعاً 20 % ارزش خواسته است را به عنوان خسارت

احتمالی در حساب دادگستری بسپارد. در اين صورت دادگاه قرار تأمين يا دستور موقت صادر خواهد کرد و در صورتی که

دادخواست خواهان رد شود خوانده می تواند خساراتی که به وی وارد شده از مبلغ مذکور مطالبه نمايد. در هر صورت

بلحاظ فوری بودن قرار تأمين خواسته يا دستور موقت بدون اطلاع به خوانده قابل اجرا خواهد بود اما در استرداد

جهيزيه اموال مرد نبايد توقيف شود. اگر اموال شوهر توقيف شده به اجرای احکام مربوطه مراجعه و اعتراض نمايد.

-62 فردی، همسر، پدرزن، مادرزن خود را در تصادف از دست می دهد و از زن خود فرزندی ندارد ولی برادر زن و پدربزرگ و

مادربزرگ مادری همسر را دارد. حال تکليف جهيزيه به چه صورت است؟

جهيزيه جزء ماترک همسر مرحومه است و وراث ايشان به نسبت سهم خويش که در گواهی حصر وراثت مشخص است از آن سهم می برند و تعيين تکليف می شود و ترتيب تقسيم جهيزيه بين وراث با توجه به مقررات مربوط به ارث و رعايت طبقات و

درجات آن خواهد بود.

-63 آيا دادن جهيزيه بر عهده پدر عروس می باشد و اگر پدر عروس از دادن جهيزيه خودداری کرد می توان از او شکايت کرد؟

چنانچه توافقی در اين زمينه شده باشد و پدر زوجه متعهد به آن شده باشد وظيفه اوست که به تعهد خويش عمل کند والا

دادن جهيزيه وظيفه و تکليف قانونی پدر زوجه نمی باشد و با توجه به مفهوم ماده 1107 قانون مدنی که تهيه اثاث البيت و

لباس و ساير مايحتاج زندگی را وظيفه زوج می داند خانواده زوجه در اين خصوص تکليفی ندارند. هرچند رعايت برخی رسوم

و عادات نيکو مانند جهيزيه تکريم زوجه است. با اين توضيح نمی توان از پدر زوجه شکايت کرد.

-64 اگر مردی تابعيت ايرانی ندارد بدون تحصيل اجازه از مقامات دولت ايران با زن ايرانی ازدواج کند، آيا چون

ازدواج واقع شده است ثبت آن در دفتر رسمی ازدواج ممکن است يا بايد تحصيل اجازه شود؟

طبق مقررات، ثبت ازدواج شرعی الزامی است، بنابراين در صورتی که زوجين بخواهند ازدواج غير رسمی خود را در دفتر رسمی

ازدواج ثبت کنند، تحصيل اجازه از وزارت کشور يا مقاماتی که وزارت مزبور تعيين کرده است ضرورت دارد؛ خواه اين

اجازه قبل يا بعد از ازدواج شرعی اخذ شده باشد.

-65 زمانی که زن مهريه را به اجرا گذاشته باشد معادل پول آن می توان خانه شوهرش را توقيف کند ( در ضمن شوهرش نوشته ای مبنی بر اين که خانه ای دارد و در عوض مهريه آن را به زن می دهد و با اثر انگشت و امضاء داده ) آيا می شود خانه شوهرش را به جای مهريه بگيرد؟

پس از صدور قرار تأمين خواسته معادل مهريه از اموال زوج در صورتی که جزء مستثنيات دين نباشد می توان توقيف و پس

از محکوميت زوج وصول نمود اما تنها منزلی که زوج در آن ساکن باشد جزء مستثنيات دين محسوب می گردد و نحوه نگارش

نامه مورد اشاره بسيار مهم است و چنانچه زوج منجزاً خانه خود را در قبال مهر زوجه به او واگذار کرده باشد زوجه می

تواند انتقال رسمی آن را به خود تقاضا کند در غير اين صورت چنانچه خانه زوج متناسب با زندگی او باشد از مستثنيات دين محسوب و قابل واگذاری به طلبکار نيست.

-66 اگر بعد از ازدواج، مهريه زن توسط مرد بخواهد افزايش يابد چه شرايطی دارد و آيا افزايش آن به صورت ملک در

عقدنامه امکان دارد؟

بله، از آنجا که تعيين مهريه و ميزان آن براساس توافق زوجين بوده است افزايش ميزان مهريه نيز براساس توافق مرد

منعی ندارد. با مراجعه به دفتر اسناد رسمی ازدواج و تنظيم سند رسمی و درج در سند نکاحيه صورت می گيرد.

-67 نحوه مطالبه قانونی و دريافت مهريه از ديه تعلق گرفته از ناحيه فوت شوهر از وراث به چه صورت است؟

با طرح دادخواست حقوقی به طرفيت جميع وراث می توان مهريه خويش را مطالبه و ضمن آن تأمين خواسته را بخواهيد تا زمان

رسيدگی دادرسی و اجرای رأی، معادل مهريه توقيف می گردد و مهر زوجه جزء ديون زوج متوفی است و ديه هم جزء ترکه او

محسوب است. از اين رو براساس ماده 868 قانون مدنی وراث قبل از تقسيم ترکه بايد ديون متوفی را پرداخت کنند ليکن

چنانچه اين تقسيم قبل از پرداخت ديون به عمل آمده باشد طلبکاران از جمله زوجه می توانند مطالبات خود را از ورثه

به نسبت سهم الارث آﻧﻬا مطالبه کنند.

-68 آيا زن می تواند برای جلب اعتماد شوهر خود دريافت مهريه را از حالت عندالمطالبه به زمان طلاق موکول کند و حق تنصيف

دارايی را ببخشد؟

هر دو خواسته امکان پذير است. با مراجعه به دفاتر اسناد و ازدواج صورت می پذيرد و فقط حضور زوجه ضروری است.

-69 آيا در اولين جلسه رسيدگی به مطالبه مهريه توسط زن اگر مرد هيچ گونه دفاعی نداشته باشد و موضوع را قبول کند می

تواند همزمان تقاضای اعسار دهد؟

در صورتی که دعوی خواهان را کاملاً بپذيرد دادنامه صادره قطعی خواهد بود. در اين صورت ترديدی در پذيرش دادخواست

اعسار باقی نخواهد ماند. در صورتی که دينی بر عهده کسی ثابت شد وی می تواند دادخواست اعسار ارائه نمايد.

-70 آيا می توان کليه هزينه های طلاق، مهريه، اجرت المثل و .. را اقساط پرداخت نمود و قبل از آن نيز می توانند از طريق

دفتر ازدواج و طلاق جدا شوند؟

بله، طبق تبصره 3 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق اجراء صيغه طلاق و ثبت آن در دفتر موکول به تأديه کليه

حقوق شرعی و قانونی زن به صورت نقد می باشد مگر با رضايت زوجه يا صدور حکم اعسار زوج. لذا قبل از صدور حکم قطعی

اعسار ثبت طلاق در دفتر موردی ندارد.

-71 اگر طلاق بدرخواست زوج باشد و زوجه ناشزه ترک زندگی کرده باشد اجرت المثل تعلق می گيرد؟

اجرت المثل ارتباطی به نشوز ندارد، ليکن اگر نشوز وی اثبات شود تنصيف اموال زوج منتفی است.

-72 اگر طلاق به درخواست زوج باشد و زوجه ترک زندگی کرده باشد و تمکين نکند آيا اجرت المثل تنصيف اموال به زوجه تعلق

می گيرد؟

در صورتی که طلاق به دليل سوءمعاشرت زوجه باشد (عدم تمکين از مصاديق سوء معاشرت است.)زوجه نمی تواند متوسل به شرط تنصيف اموال زوج شود اما اجرت المثل ايام زندگی مشترک به ايشان تعلق می گيرد.

-73 زن چگونه می تواند کليه حقوق خود اعم از مهريه، نفقه، اجرت المثل را ببخشد؟ آيا در منزل می تواند به صورت دست

نوشته بنويسد و سپس در دفاتر اسناد رسمی گواهی امضاء کند تا جنبه قانونی پيدا کند؟

بله، می تواند و محکمه پسند خواهد بود.

-74 زن برای اثبات عسر و حرج خود به منظور ارايه دادخواست طلاق به چه مواردی می توان استناد کند؟

عسر و حرج عبارت است از به وجود آمدن وضعيتی که ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه کند و اين امری نسبی است.

در عين حال، تبصره الحاقی به ماده 1130 قانون مدنی چند مورد را از مصاديق عسر و حرج دانسته است:

-1 ترک زندگی خانوادگی توسط زوج حداقل به مدت 1 ماه متوالی يا 9 ماه متناوب در مدت يک سال بدون عذر موجه

-2 اعتياد زوج به يکی از انواع مواد مخدر و يا ابتلای وی به مشروبات الکلی که به اساس زندگی خانوادگی خلل وارد آورد

و امتناع يا عدم امکان الزام وی به ترک آن در مدتی که به تشخيص پزشک برای ترک اعتياد لازم بوده است. در صورتی که

زوج به تعهد خود عمل نکند و يا پس از ترک، مجدداً به مصرف مواد مذکور روی آورد، بنا به درخواست زوجه، طلاق انجام

خواهد شد.

-3 محکوميت قطعی زوج به حبس 5 سال يا بيشتر

-4 ضرب و شتم يا هرگونه سوء رفتار مستمر زوج که عرفاً با توجه به وضعيت زوجه قابل تحمل نباشد.

-5 ابتلاء زوج به بيماری های صعب العلاج روانی يا ساری يا هر عارضه صعب العلاج ديگری که زندگی مشترک را مختل کند.

-75 تمکين چيست ؟

در معنای لغوی تمکين عبارت است از فرمان بردن و قبول کردن و اطاعت کردن و در اصطلاح حقوقی انجام وظايف خاص زناشويی و ايجاد رابطه زوجيت است و چنانچه زوجه بدون معاذير شرعی و قانونی از تمکين خودداری نمايد ناشزه تلقی و حق نفقه وی ساقط می گردد.

-76 در چه مواردی زوجه می تواند از تمکين خودداری نمايد ؟

در موارد خاصی قانون گذار به زوجه مجوز عدم تمکين داده است ، بدون اين که حق نفقه وی ساقط گردد.

الف ) زمانی که زوجه دارای عذر شرعی باشد مانند اين که بيمار باشد .

ب )در صورتی که زوج ( مرد ) دچار بيماری مقاربتی باشد و زناشويی يا تمکين زوجه موجب سرايت بيماری به وی گردد.

ج ) در صورتی که زن پس از عقد و قبل از اقدام به زناشويی از ادای آن خودداری نموده و مطالبه مهريه نمايد، در اين حالت نيز

می تواند تا وصول مهريه از ادای وظايف زناشويی امتناع کند . اين عمل حق حبس ناميده می شود. لکن چنانچه يک بار اقدام به

رابطه زناشويی نمود، نمی تواند از ادامه آن خودداری و يا به سخن ديگر از حق حبس استفاده نمايد .

ج) در حالتی که زوجه در منزل شوهر بيم خطر جسمانی داشته باشد ، مانند اين که به دفعات مورد حملات فيزيکی وی قرار گيرد.

د ) اگر زوجه در منزل همسرش بيم خطر مالی داشته و شوهر او را اجبار به تاديه اموالی نمايد.

ه ) بالاخره زمانی که در منزل مشترک خطر شرافتی برای زوجه موجود باشد ، در اين صورت نيز می تواند از تمکين امتناع نموده ولی از نفقه استفاده نمايد .

-77 ناشزه به چه معناست ؟

نشوز به معنای سرکشی و نافرمانی کردن است و ناشزه زنی است که از تمکين استنکاف نمايد . همان گونه که نشوز در مورد زن مصداق دارد و او را ناشزه می نمايد ، در مورد مرد نيز قابل تصور است و در تحريرالوسيله ( جلد چهارم ) قيد شده است که اگر مردی حقوق واجبه زن را ندهد و يا نسبت به زن تعدی کند مثلا قسمت شبانه او را ندهد و يا خرجی ندهد ناشز تلقی می شود و اگر حاکم مصلحت بداند او را تعزير می کند .

-78 زوجه پس از دو سال عقد بدون اين که زناشويی واقع شود ، به دليل کراهت از شوهر ، از ازدواج خودداری می نمايد ، چه

بايد کرد ؟

به موجب قانون مدنی ، زوجه ( زن ) مکلف است در منزلی که شوهر برای او تهيه کرده است سکنی گزيند مگر اين حق مسکن با زن باشد و بدون عذر شرعی نيز نمی تواند از زناشويی خودداری کند ، لکن

می تواند تا زمانی که زوجيت صورت نگرفته با درخواست مهريه از حق حبس استفاده نمايد ولی چنانچه از حق حبس استفاده نکرده ، زوج می تواند با تقديم دادخواست به دادگاه خانواده الزام وی را به تمکين مطالبه نمايد و اگر زوجه با صدور حکم دادگاه از اجرای آن خودداری نمود حق نفقه وی ساقط می گردد و زوج نيز در صورت تمايل می تواند با پرداخت حقوق قانونی زوجه از حق طلاق استفاده نموده و يا تقاضای ازدواج مجدد نمايد .

-79 آيا برای تمکين مدت و زمان خاصی منظور شده است و يا زوجه تا پايان عمر خويش ملزم به تمکين می باشد؟

اساس زندگی زناشويی بر تفاهم و رعايت اصول اخلاقی می باشد و مادامی که زوجين ( زن و شوهر) در قيد حيات باشند و توانايی وقابليت زناشويی داشته باشند ، زوجه مکلف به تمکين از همسر خود بوده و اين امر تابع زمان نمی باشد بلکه از توانايی زوجين متابعت می نمايد و چنانچه زوجه بدون عذر شرعی از تمکين خودداری کند نمی تواند از حق نفقه استفاده نمايد .

-80 در صورتی که زوجه مطابق قانون حق عدم تمکين داشته و بتواند منزل را ترک نمايد آيا می تواند به منزل پدری مراجعت

نمايد يا محل وی را شوهر تعيين می کند ؟

در مواردی که زوجه دارای دلايل قانونی برای عدم تمکين باشد مانند اين که بيم ضرر جسمانی موجود باشد ، زن می تواند مسکن

جداگانه اختيار نمايد و در اين صورت هزينه مسکن و به طور کلی نفقه بر عهده شوهر می باشد . اگر طرفين در خصوص مکان مشخصی توافق داشته باشند ، مطابق آن رفتار خواهد شد ، در غير اين صورت ، دادگاه با جلب نظر اقربای نزديک طرفين منزل را معين می کند و اگر خويشاوندی موجود نباشد ، دادگاه راسا محل مناسبی را تعيين می نمايد .

-81 اگر مردی در هفته چند شب در منزل نباشد ، آيا زن میتواند به دادگاه مراجعه نمايد ؟

زوجه می تواند با مراجعه به داگاه الزام زوج را به انجام تکاليف زوجيت خواستار گردد .

-82 آيا جهيزيه دادن از وظايف قانونی والدين زن و يا شخص وی می باشد؟

خير ، اصولا تهيه وسايل منزل از موارد نفقه است و تکليف آن بر عهده شوهر است و زوجه می تواند ازبردن جهيزيه به منزل مشترک خودداری نمايد ، لکن بر حسب عرف و عادت و به منظور رفع حوايج ضروری اوليه زوجين ، خانواده زوجه يا شخص وی اقدام به تهيه جهيزيه می نمايند.

-83 جهيزيه بدون صورت گرفتن در زمان ازدواج را چگونه می توان ثابت کرد ؟

در صورتی که در زمان انتقال جهيزيه به منزل مشترک ، فهرستی تهيه و به امضای زوج برسد ، استرداد آن با مشکلی مواجه نخواهد شد ، در غير اين صورت با شهادت شهودی که اطلاع از اقلام جهيزيه دارند و يا مدارک مربوط به خريد آن می توان در خصوص اثبات وجود جهيزيه اقدام نمود .

-84 آيا در زمان عقد می توان حق مسکن يا اشتغال را از جمله حقوق زوجه قرار داد ؟

مطابق ماده 1119 قانون مدنی چنانچه طرفين توافق و تراضی نمايند ، هر شرطی که خلاف مقتضای عقد نباشد می توان در عقد نامه قيد نمود ، شروط ياد شده نيز اين قاعده مستثنی نمی باشد ، بنابراين می توان شرط کرد زوجه به تحصيل خويش ادامه دهد و يا آغاز به تحصيل نمايد و يا به همين شکل در مورد اشتغال .

-85 آيا تضمينی وجود دارد که در کليه دادگاه ها ، قضات رعايت عدالت نموده و حقوق زنان را اجرا کنند ؟

قضات دادگاه ها ملزم به رعايت عدالت می باشند . ضمن اين که حفظ بی طرفی نيز از وظايف ايشان است و در مقام قضاوت تفاوتی

ميان حق زن يا مرد نمی باشد و چنانچه مدارک موجود و مطابق قوانين مدون، هريک از طرفين ذيحق باشند ، قاضی مکلف به صدور رای به نفع وی می باشد.

-86 آيا می توان در سند ازدواج قيد کرد که حق طلاق با پدر و مادر زوجه باشد ؟

نظر به اين که به موجب ماده 959 از قانون مدنی هيچ کس نمی تواند حق بهره مندی يا اجرای تمام يا قسمتی از حقوق مدنی را از خود سلب نمايد ، زوجه نيز نمی تواند حق طلاق را از شخص خود ساقط و به والدين واگذار کند، لکن می تواند به پدر و مادر خويش وکالت در طلاق تفويض نمايد و اين وکالت لزوما بايد با حق توکيل به غير باشد تا مشاراليهما بتوانند با استفاده از وکيل

دادگستری در خصوص مورد اقدام نمايند.

-87 آيا در مورد ترک زندگی خانوادگی توسط مرد، قانونی وجود دارد و آيا زن و فرزند می توانند اقدام نمايند ؟

بند هشتم از شرط دوم عقدنامه مربوط به زمانی است که زوج زندگی خانوادگی را بدون عذر موجه ترک کند ، تشخيص موجه بودن عذر با دادگاه می باشد يا شش ماه متوالی غيبت نمايد. اين شرط چنانچه توسط زوجين امضاء شده باشد، موجب طلاق است ، ضمنا زن و فرزندمی توانند در مورد نفقه اقدام نمايند، چنانچه اموالی از زوج موجود باشد از طريق آن نفقه پرداخت خواهد شد .

-88 آيا در زمان عقد می توان شرط نمود که در هنگام فوت يا طلاق زوج ، نيمی از اموال وی به همسرش تعلق يابد ؟

بند اول سند نکاح مربوط به اختصاص نيمی از اموال زوج به زوجه است ، البته در زمان طلاق و شامل فوت شوهر نمی شود، ضمنا تعلق نيمی از اموال دارای شرايطی است که در سوالات ديگر پاسخ داده شده است.

-89 اگر زوجه به موجب وکالتنامه ای حق طلاق داشته باشد ، آيا می تواند مهريه خود را دريافت کند و يا بايد بذل نمايد ؟

طلاق در مورد سوال تابع، وکالتی است که تفويض ش ده است ، لذا اگر به موجب وکالتنامه حق طلاق با دريافت مهريه باشد ، قابل

وصول و در غير اين صورت غير قابل دريافت است ، لکن معمولا به منظور جلوگيری از رجوع مرد ، حتی اگر قابليت دريافت داشته باشد قسمتی از آن بذل می گردد تا نوع طلاق مانع از رجعت زوج باشد .

-90 اگر خانمی معتاد باشد ، در زمان طلاق زوج بايد مهريه وی را پرداخت نمايد ؟

مهريه در هر حال دينی است که بر ذمه شو هر قرار دارد و از زمانی که صيغه عقد جاری گرديده و سند ازدواج به امضای وی رسيد ، متعهد به پرداخت آن می باشد .

-91 خانمی 25 سال قبل بدون مهريه ازدواج کرده و اخيرا متوجه شده است که شوهرش بدون اطلاع وی املاکی خريداری نموده ، آيا می تواند مهريه مطالبه کند ؟

در مواردی که زوجه بدون تعيين مهريه اقدام به زناشويی می کند ، می تواند با مراجعه به دادگاه خانواده تقاضای مهرالمثل نمايد

. مهرالمثل با توجه به حال زن از حيث شرافت خانوادگی و وضعيت وی از جهت تحصيلی و خانوادگی در مقايسه اقران و اماثل يعنی هم ترازان، زوجه تعيين می گردد.

-92 آيا خانمی که قصد جدايی ندارد می تواند مهريه مطالبه نمايد ؟

چنانچه مهريه مافی القباله حال و عندالمطالبه باشد ، زوجه از زمان عقد می تواند آن را مطالبه نمايد و وصول مهريه ملازمه با

طلاق ندارد .

-93 آيا در طلاق توافقی ، مهريه ، نفقه و نيمی از اموال به زوجه تعلق می گيرد ؟

طلاق توافق تابع توافق طرفين است و به هر نحوی که رضايت داشته باشند اجرا می شود . اگر طرفين در مورد نفقه و مهريه و نيمی از اموال توافق نموده باشند ، دادگاه نيزتوافق آن ها را محترم می شمارد .

-94 چنانچه مهريه ملک مسکونی باشد ، وضعيت آن چگونه است ؟ آيا در سند قيد می شود ؟

مهريه که ملک مسکونی بايد قطعا در سند ازدواج قيد و به امضای مالک برسد ( زوج يا هر شخص ديگری که ملک خود را مهريه زوجه قرار می دهد)  سردفتر ازدواج نيز مکلف به دفتر اسناد رسمی اطلاع دهد تا تشريفات ثبتی آن نيز صورت پذيرد .

-95 آيا راهی برای مقابله با درخواست اعسار مردی که پزشک است و دارای همسر و سه فرزند می باشد ، وجود دارد ؟

اگر اموالی از مدعی اعسار قابل شناسايی باشد ، می توان با ارايه آن به دادگاه ملائت وی را ثابت کرد ، علاوه بر آن چنانچه

شهود معارض نيز اطلاع از دارايی زوج داشته باشند می توانند در دادگاه ادای شهادت نمايند .

-96 آيا می توان در سند ازدواج ربع سکه را به عنوان مهر قرار داد يا لزوما بايد تمام سکه باشد ؟

مهريه با توافق و تراضی طرفين تعيين می گردد ، بنابراين هر آنچه دارای ماليت باشد می توان به عنوان مهر تعيين نمود ، ربع

سکه نيز دارای ماليت است و قابليت قيد در سند را دارد .

-97 اگر ميزان مهرتعيين شده در زمان عقد بالا باشد ، آيا پس از عقد زوج می تواند از زوجه سندی مبنی بر دريافت مهريه يا بذل آن دريافت کند ؟

چنانچه زوجه راضی به اين امر باشد می تواند به دفترخانه مراجعه و اقرار به بذل ( بخشش ) يا وصول تمام يا قسمتی از مهريه نمايد .

-98 مهريه خانمی هفتاد سکه بوده که سی و پنج سکه آن بر ذمه پدر شوهر بوده است و مشاراليه با اکراه و تهديد زوجه را

اجبار به تنظيم سند عادی مبنی بر دريافت آن نموده است ، آيا در دادگاه قابل مطالبه می باشد ؟

چنانچه زوج در دادگاه اثبات نمايد که سند عادی با اکراه و تهديد از وی اخذ شده است ، قابل وصول است مضافا به اين که سند عادی در قبال سند نکاح که يک سند رسمی است فاقد ارزش و اعتبار قانونی می باشد.

-99 اگر زوج به منظور عدم پرداخت مهريه ، اقدام به انتقال اموال خويش نمايد و زوج در زمان مطالبه مواجه با عدم مال

شود ، چه بايد کرد ؟

اگر اثبات شود که انتقال اموال صوری بوده و زوج به منظور عدم پرداخت مهريه ، اقدام به انتقال اموال نموده است ، به عنوان

فراراز دين در مراجع ذيصلاح قابل تعقيب بوده و اسناد نيز با رعايت موازين قانونی ابطال می گردد .

-100 پدری هفتاد و پنج ساله با خانمی چهل و هشت ساله ازدواج نموده و منظور از ازدواج نگهداری پدر بوده است در حالی که

خانم در اين خصوص اقدام نمی کند ، آيا در صورت طلاق مهريه به وی تعلق می گيرد ؟

در هر حالت و هر صورت مهريه به زوجه تعلق می گيرد ، زيرا از زمان وقوع عقد نکاح مهر دينی است بر ذمه شوهر که در صورت مطالبه ملزم به پرداخت آن می باشد .

-101 آيا عقد موقت عملاً به ضرر زنان نمی باشد ؟

چنانچه عقد موقت با رعايت موازين و شرايط قانونی صورت پذيرد ، از جمله با مهريه معلوم و مدت معلوم و حسب ماده 993 از قانون مدنی به ثبت برسد تا اگر فرزند يا فرزندانی حاصل اين وصلت شدامکان دريافت شناسنامه داشته باشند و نسب آنان به پدر قابل اثبات باشد، ضرری متوجه زن نمی گردد به ويژه اگر در زمان عقد موقت پرداخت نفقه نيز شرط شود.

-102 خانمی همسرش ديوانه است و اين امر به اثبات رسيده ، آيا بدون گرفتن طلاق می تواند صيغه يک مرد زن دار شود ؟

زن شوهردار تحت هيچ عنوان نمی تواند ازدواج نمايد ، اعم از دائم يا موقت ، ولو اين که همسر وی دچار جنون بوده و جنون وی نيز اثبات شده باشد . مطابق ماده 1050 از قانون مدنی هرکس زن شوهر دار را با علم و آگاهی به اين که دارای همسر است و يا در عده طلاق يا وفات است ، به عقد خود درآورد عقد باطل و آن زن بر شخص حرام ابدی می شود و اگر عقد از روی جهل واقع شود عقد باطل ولی حرمت ابدی حاصل نمی شود ، به اين معنی که اگر خانم پس از طلاق و گذشت ايام عده اراده کند می تواند ازدواج نمايد. ماده حسب ماده 644 از قانون مجازات اسلامی نيز هر زنی که در قيد زوجيت يا عده ديگری است، به عقد شخص ديگری درآيد در صورتی که زناشويی صورت نگرفته باشد و هر مردی که زن شوهردار يا زنی را که در عده ديگری است برای خود تزويج نمايد در صورتی که منتهی به مواقعه ( زناشويی به معنای خاص خود ) نشده باشد به حبس از شش ماه تا دو

سال و يا از سه تا دوازده ميليون ريال جزای نقدی محکوم می گردد. قابل ذکر است که اين مجازات در صورتی است که عمل عالما صورت گيرد.

-103 آيا مرد می تواند بدون اجازه همسر اول اقدام به عقد موقت نمايد ؟

مرد می تواند اقدام به عقد موقت نمايد و در اين خصوص نيازی به اجازه همسر اول نمی باشد .

-104 اگر مردی بعد از بيست سال زندگی زناشويی و داشتن دو فرزند ، زن ديگری را به عقد موقت درآورده و به همسر و فرزند خود نفقه ای ندهد چه می توان کرد ،آيا همسر اول می تواند مهريه خود را مطالبه نمايد ؟

همسر اول می تواند مطابق قانون در خصوص وصول مهريه خويش اقدام نمايد ، مضافا به اين که نفقه نيز از طرق کيفری و مدنی قابل مطالبه است و فرزندان نيز چنانچه به سن قانونی رسيده باشند شخصا می توانند برای مطالبه نفقه اقدام نمايند و در غير اين

صورت مادر ايشان از طريق مراجع ذيصلاح اقدام می نمايد.

-105 اگر زوج بدون اجازه همسر اول اقدام به تجديد فراش نمايد آيا زن می تواند طلاق بگيرد و در صورت اقدام برای طلاق آيا زوجه می تواند مهريه خود را وصول نمايد ؟

يکی از شروط ضمن عقد ازدواج حق طلاق زوجه در صورت ازدواج شوهر بدون رضايت همسر اول و يا عدم رعايت عدالت فيمابين زوجات می باشد ،مضافا به اين که ماده 17 قانون حمايت خانواده نيز چنين حقی را برای همسر اول محفوظ دانسته است و در اين موارد مهريه نيز قابليت وصول دارد.

-106 اگر زوجه اطلاع يابد که همسرش ازدواج موقت نموده و علاوه بر آن با منشی خود نيز رابطه دارد ، چگونه می تواند تقاضای طلاق نمايد که حق و حقوق 28 سال زندگی خود را نيز دريافت نمايد ؟

زوجه در هرحال می تواند حق و حقوق خود را که عبارت از مهريه و نفقه و اجرت المثل می باشد ، مطالبه ووصول نمايد ، به ويژه که در حال حاضر با الحاق تبصره ای به ماده 336 از قانون مدنی در زمان زندگی مشترک و يا فوت همسر نيز می توان اجرت زحماتی را که در منزل زوج متحمل شده است دريافت نمايد .

-107 چنانچه زوج سه دانگ از ملک خود را به همسرش منتقل نموده و پس از بيست و هشت سال اقدام به جدايی نمايد آيا می تواند ملک را مسترد نمايد ؟

ملکی که توسط زوج به همسرش انتقال قطعی يافته ، قابل استرداد نمی باشد.

-108 وضعيت نفقه در مورد خانمی که شاغل است ، چگونه است و آيا زوجه می تواند در صورت ترک انفاق ، اقدام قانونی نمايد ؟

به موجب ماده 1118 از قانون مدنی زوجه مستقلا می تواند در اموال خود هر تصرفی را که لازم بداند ، انجام دهد و نفقه وی نيز

حسب ماده 1107 از قانون مدنی بر عهده شوهر است ، لذا چنا نچه زوج از ترک انفاق نمايد ، زوجه می تواند از طرق قانونی مطالبه نمايد .

-109 اگر مردی نفقه همسر خود را در حد خوراک و پوشاک و مسکن بدهد ، آيا زوجه می تواند برای مايحتاج شخصی خود تقاضای نفقه نمايد ؟

به موجب ماده 1107 اصلاحی از قانون مدنی نفقه شامل کليه نيازها و مايحتاج متعارف زوجه می باشد ، لذا اگر زوج صرفا هزينه

خوراک و پوشاک و مسکن را پرداخت نمايد ، زوجه می تواند مخارج ساير مايحتاج متعارف خود را از قبيل لوازم بهداشتی يا دارو و درمان مطالبه نمايد .

-110 آيا به خانمی که صرفا عقد کرده ولی با همسرش در زير يک سقف قرار نگرفته ، نفقه تعلق می گيرد ؟

از زمانی که صيغه عقد جاری می شود ، زوجه حق نفقه دارد .

-111 اگر مردی شش ماه از پرداخت نفقه خودداری نمايد ، آيا زوجه حق طلاق دارد ؟

چنانچه زوج از پرداخت نفقه استنکاف نمايد ، زوجه می تواند به مراجع ذيصلاح کيفری و يا حقوقی مراجعه و تقاضای نفقه نمايد و اگر زوج با صدور حکم دادگاه نيز از پرداخت آن خودداری نموده و يا عاجز از پرداخت باشد ، زوجه به موجب ماده 1129 از قانون مدنی و يا شرط اول بند دوم عقد نامه تقاضای طلاق نمايد.

-112 اگر نفقه ای که مرد پرداخت می کند بسيار ناچيز باشد که امور زندگی خانواده اداره نشود ، تکليف زوجه چيست ؟

زوجه می تواند از طريق مراجع ذيصلاح کيفری يا حقوقی اقدام نمايد و دادگاه با جلب نظر کارشناس مربوط ، ميزان نفقه را تعيين می نمايد .

-113 اجرت المثل چيست ؟

تبصره 6 از ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق که در سال 1371 در مقام رفع اختلاف مجلس شورای اسلامی و شورای نگهبان در مجمع تشخيص مصلحت نظام به تصويب رسيد در مورد زمانی است که شوهر اقدام به درخواست طلاق نمايد و اين درخواست ناشی از تخلف زوجه از وظايف زناشويی يا سوء رفتار زوجه نباشد ، در اين صورت زوج مکلف است که اجرت زحماتی را که زوجه در طول زندگی مشترک متحمل شده است ، در زمان طلاق بپردازد ، ميزان اجرت المثل استحقاقی توسط کارشناس تعيين می گردد .

-114 انتقال نيمی از اموال زوج به زوجه چگونه است ؟

در بند اول عقد نامه قيد شده است که هرگاه طلاق به درخواست زوجه نبوده و طبق تشخيص دادگاه درخواست طلاق ناشی از وظايف همسری يا سوء رفتار و اخلاق وی نباشد ، زوج مکلف است تا نصف دارايی موجود خود را که در ايام زناشويی با او به دست آورده يا معادل آن را طبق نظر داگ اه بلاعوض به زوجه منتقل نمايد .چنانچه ملاحظه می شود اين بند دارای چند شرط است :

الف ) درخواست طلاق از جانب زوج باشد ، بنابراين اگر زوجه به هر دليلی درخواست طلاق نمايد، مشمول اين بند نمی باشد.

ب ) درخواست طلاق به دليل سوء رفتار زوجه يا تخلف وی از وظايف زناشويی نباشد.

ج ) اموال در زمان زندگی مشترک حاصل شده باشد ، لذا چنانچه زوج قبل از ازدواج دارای اموالی باشد، قابل انتقال به زوجه نمی

باشد.

د ) در اين بند قيد شده است تا نيمی از اموال منتقل می گردد ولذا محتمل است که دادگاه به يک سوم اموال يا کمتر يا نصف آن

رای صادر نمايد.

-115 اگر زنی شاغل بوده و از ابتدای زندگی مشترک ، در منزل شوهر و خارج از منزل مشغول باشد وضعيت اجرت المثل وی چگونه است ؟

اجرت المثل با توجه به مدت زناشويی و اقداماتی که زوجه در انجام امور منزل ، فرزندان و تحصيلات آن ها و مخارجی که زوجه متحمل شده است ، تعيين می گردد .

-116 آيا زوجه در قبال کارهای منزل ، نگهداری و شيردادن فرزند تعهدی دارد ؟

زوجه تعهدی در انجام امور منزل مثل پخت و پز ندارد ، لکن عرف و عادت و اخلاق اقدام به اين امور را بر عهده زوجه ﻧﻬاده است . در مورد شير دادن فرزند چنانچه بغير از شير مادر امکان ديگری وجود نداشته باشد ، مادر مکلف به شيردهی می باشد .

-117 اگر زوج به همسر خود وکالت داده و به خارج از کشور رود آيا زوجه می تواند اموال او را بفروشد و يا به خود منتقل

کند ؟

زوجه صرفا در حدود وکالتی که به او داده شده است ، اقدام می نمايد وچنانچه در وکالت نامه فروش يا انتقال به خود قيد شده

باشد ، می تواند در اين خصوص اقدام نمايد و در غير اين صورت اختياری ندارد .

حضانت

-118 اگر پدری متواری بوده و طلاق غيابی واقع شده و حضانت طفلبه مادر واگذار شده باشد ، آيا مادر می تواند ازدواج نمايد؟

با ازدواج مجدد مادر حضانت از وی سلب می گردد ، لکن در صورت متواری بودن پدر ، چنانچه خبری از وی نبوده و عدم دسترسی به وی طولانی باشد مادر می تواند با مراجعه به اداره سرپرستی به عنوان امين موقت تعيين و حضانت طفل را برعهده داشته باشد .

-119 اگر مردی در مورد فرزندان وکالت بلاعزل به مادر داده باشد ، آيا مادر می تواند تقاضای قيمومت نمايد ؟

حق قيمومت صرفا با فوت پدر حاصل می شود و چنانچه پدر در قيد حيات باشد ، نمی توان از اين حق استفاده نمود .

-120 چنانچه حضانت فرزندان ( دو فرزند ) در زمان طلاق به مادر واگذار شده باشد ، آيا مادر می تواند ازدواج نمايد ؟

ازدواج مجدد مادر از موارد سلب حضانت اوست ، بنابراين مادام که حضانت را برعهده دارد ، نمی تواند ازدواج نمايد .

-121 در صورتی که پدر معتاد و مجهول المکان بوده و جد پدری نيز در قيد حيات نباشد ، مادر در چه سنی می تواند تقاضای

قيمومت نمايد ؟

مادر می تواند از طريق اداره سرپرستی تقاضای امين موقت نمايد و حضانت فرزندان را عهده دار باشد. غيبت مرد موجب قيمومت نبوده و تنها با فوت وی می توان تقاضای قيمومت نمود .

-122 آيا حضانت فرزند شش ساله پس از فوت پدر به عهده پدر بزرگ ( جد پدری)  است ، يا مادر ، وضعيت نفقه فرزند چگونه است ؟

پس از فوت پدر حضانت به هرحال به موجب قانو ن حق واگذاری فرزندان شهيد و متوفی ، بر عهده مادر است و نفقه فرزند يا

فرزندان توسط کارشناس تعيين و مادر تسليم می گردد ، لکن اموری که ناشی از ولايت است مانند اجازه ازدواج يا خروج از کشور و يا خريد و فروش ملک با جد پدری می باشد .

-123 اگر پدر در قبال فرزندان متعهد به پرداخت نفقه بوده ، لکن پس از مدتی به دليل بيکاری از ادای آن خودداری کند ،

چه بايد کرد ؟

به مصداق لايکلف الله نفسا الا وسعها ، هر کس به ميزان توانايی خويش مسئول است و در مورد نفقه فرزند نيز است طاعت و توانايی پدر لحاظ می گردد.

-124 اگر مادری از دخترش وکالت داشته باشد ، آيا می تواند به دليل عدم صلاحيت داماد حضانت نوه خود را بر عهده گيرد ؟

مادر بزرگ چنانچه وکالت در توکيل داشته باشد می تواند از طريق وکيل دادگستری اقدام نموده و در صورت اثبات عدم صلاحيت پدر ، بدوا مادر مکلف به نگهداری طفل می باشد و اگر مادر فاقد قدرت و توانايی باشد ، مادر بزرگ چنانچه دارای صلاحيت باشد عهده دار حضانت می گردد .

-125 اگر طفل پس از طلاق با پدر زندگی نموده و حاضر به ملاقات مادر نباشد آيا می توان از دادگاه ملاقات اجباری گرفت ؟

مادر می تواند با مراجعه به دادگاه ، نحوه ملاقات را تعيين نمايد لکن در خصوص مورد لازم است با ظرافت و رعايت اصول روانشناختی چنانچه طفل مايل باشد اقدام نمود تا در اين رهگذر آسيبی متوجه طفل نگردد .

-126 اگر مردی در اثر بيماری بدبينی همسرش را مورد آزار جسمی و روحی قرار داده و او را حبس نمايد ، آيا زوجه می توانند

ادعای خود را مبنی بر بيماری همسرش ثابت کرده و اقدام به طلاق نمايد ؟

دادگاه خانواده با معرفی زوج به پزشکی قانونی در مورد صحت وسقم ادعای زوجه بررسی و چنانچه حسب نظريه پزشک قانونی زوج دارای بيماری روانی باشد به نحوی که ادامه زندگی موجب عسر و حرج زوجه گردد حکم به طلاق و جدايی صادر خواهد شد ، ضمنا زوجه نيز می تواند جهت اثبات ادعای خويش از گواهی های پزشکی مبنی ورود ضرب و جرح توسط همسرش در دادگاه استفاده نمايد.

-127 اگر زوج به همسرش وکالت در طلاق تفويض نمايد ، آيا خود نيز می تواند از اين حق استفاده کند ؟

اصولا وکالت تفويض اختيار در امری است که شخص خود قادر به انجام آن باشد ، بنابراين اگر زوج به زوجه وکالت در طلاق داده شخصا نيز می تواند اقدام به طلاق نمايد ، مضافا به اين که مطابق ماده 959 از قانون مدنی هيچ کس نمی تواند حق استفاده يا اجرای تمام يا قسمتی از حقوق مدنی را از خود سلب نمايد .

-128 در مورد ناتوانی جنسی زوج چه بايد کرد ، آيا می توان در مورد طلاق اقدام نمود ؟

چنانچه ناتوانی جنسی قبل از عقد موجود بوده و زوجه پس از عقد آگاه شود، در حالی که حتی يک بار زناشويی واقع نشده باشد ،

زوجه بايد بلافاصله اقدام به فسخ عقد ازدواج نمايد، لکن اگر پس ازمدتی حادث شود زوجه می تواند با استفاده از ماده 1130 قانون مدنی به عنوان عسر و حرج اقدام به طلاق نمايد.

-129 چنانچه شوهری نسبت به همسرش ايراد ضرب و جرح داشته باشد ، چگونه می توان ثابت کرد و آيا از موارد طلاق تلقی می گردد ؟

اگر آثار ضرب و جرح در بدن زوجه نمايان باشد ، می تواند با مراجعه به پزشکی قانونی کواهی دريافت و اقدام به شکايت کيفری

نمايد و از شهودی که حاضر و ناظر برخورد فيزيکی و آزار جسمی باشند در دادگاه استفاده نمايد . در خصوص طلاق نيز تحت عنوان عسر و حرج می توان اقدام نمود .

-130 ميزان ارث زوج و زوجه چگونه است ؟

اگر زوجه فوت نموده و تنها وارث وی شوهرش باشد، به سخن ديگر فاقد فرزند و پدر و مادر و غيره باشد، زوج مالک تمام ارث زوج می شود. اگر زوج فوت نموده و زوجه تنها وارث وی باشد به ميزان ربع از اموال منقول و به همين ميزان از قيمت اموال غير منقول ارث م یبرد و مابقی حکم اموال بلاوارث را دارد . در موارد فوق چنانچه هريک از زوج يا زوجه وصيت نموده باشد و يا مديون باشد ، پس از کسر ديون به ترتيبی که قانون تعيين نموده است و بعد از کسر آنچه وصيت شده است، ارث به زوج يا زوجه می رسد.

-131 سهم همسر دوم پس از مرگ زوج چيست ، اگر فرزند نداشت ه باشند به چه نحوی تقسيم می شود؟

سهم زوجه اگر فرزندی از متوفی باقی نباشد ربع از ماترک است)  پس از کسر وصيت و ديون ) و اگر فرزند باقی باشد يک هشتم از ماترک به صورت فوق است ، اين سهم مابين دو همسر به تساوی تقسيم می گردد.

-132 آيا پدر و مادر می توانند سهم پسر و دختر خود را مساوی قرار دهند ؟

سهم الارث پسر دو برابر دختر ميباشد، لکن چنانچه پدر و مادری وصيت نمايند که به طور تساوی ارث ببرند، صرفنظر از اين کسی بيش از ثلث مال را نمی تواند وصيت کند و يا کسی را از ارث محروم کند ، اگر اين وصيت مورد قبول ورثه قرار گيرد قابل اجراست.

-133 پدری در زمان حيات خود تنها دارايی خود را عبارت از يک باب خانه بوده به پسرش منتقل کرده است و پس از فوت وی مالی برای ساير فرزندان و زوجه باقی نمانده است ، آيا می توان با مطالبه مهريه مادر خانه ای را که به نام پسر است فروخت و

مهريه را وصول کرد ؟

مطابق قانون هر مالکی در مايملک خود حق هرگونه دخل و تصرف را دارد، پدر نيز می تواند در زمان حيات خوي ش، ملک خود را به فرزندش يا هر شخص ديگری منتقل نمايد و اگرچه مهريه قابل مطالبه است، لکن در زمانی که مالی از متوفی باقی مانده باشد . مهريه را نمی توان از طريق فروش مال ديگری وصول نمود.

-134 پدری دو دانگ از مغازه خود را به پسرش منتقل کرده است ، آيا می توان آن را مسترد نمود ؟

چنانچه با ميل و رضايت خويش ، انتقال قطعی داده است قابل استرداد نمی باشد .

-135 زوج منزل شخصی خود را به موجب وصيت نامه رسمی به همسرش تخصيص داده است ، آيا ورثه می توانند ادعايی داشته باشند ؟

هر شخصی قادر است نسبت به ثلث مال خويش وصيت نمايد ، چنانچه ملک مزبور در حد ثلث مال متوفی باشد ورثه نمی توانند مدعی شوند و اعتراضی نمايند ، لکن اگر بيش از ثلث ماترک متوفی باشد ، نسبت به ثلث نافذ و بقيه آن به موجب قانون مابين ورثه تقسيم خواهد شد ، لکن چنانچه ورثه موافق بوده و وصيت را تنفيذ نمايند قابل اجراست به سخن ديگر رضايت ورثه ملاک عمل است ، اگر موافق باشند مشکلی نخواهد بود .

-136 آيا ماترک مادر( اموال باقی مانده پس از فوت ) به طور تساوی فيمابين دختر و پسر تقسيم می گردد ؟

با رعايت سهم پسر، دو برابر دختر تقسيم می شود.

-137 آيا پدر می تواند به موجب وصيت نامه اموال خود را مابين همسر و فرزندان تقسيم نموده و دو فرزند خود را از ارث محروم نمايد ؟

مطابق ماده 837 از قانون مدنی اگر کسی به موجب وصيت يک يا چند نفر از ورثه را از ارث محروم نمايد ، وصيت وی نافذ نمی باشد ، به اين معنا که اگر کسانی که از ارث محروم شده اند موافقت نمايند ، وصيت قابل اجراست و در غير اين صورت نسبت به ثلث آن نافذ است ، لکن چنانچه در زمان حيات خويش اموال را به تعدادی از فرزندان انتقال قطعی دهد، فاقد ايراد قانونی است.

-138 سه دانگ از منزلی به نام پدر و سه دانگ ديگر به نام مادر می باشد ، آيا پس از فوت ايشان پدر بزرگ و مادر بزرگ و عمو و عمه وديگران وارث تلقی می شوند؟

در صورت وجود فرزند، عمو و عمه از ارث محروم می باشند ، لکن به هرحال جد مادری و پدری نسبت به سهم خود ارث می برند.

-139 اگر مردی اموال خود را به پدرش منتقل نمايد ، تکليف همسر وی چه می شود؟

اگر در زمان حيات خويش نسبت به انتقال اموال اقدام نمايد، زوجه پس از فوت شوهر می تواند از مابقی اموال ارث ببرد و چنانچه

مالی باقی نباشد، زوجه سهمی نخواهد داشت.

140  -اگر کسی که تقاضای اجرائيه کرده، از ادامه اجرا منصرف شود و يا با طرف به توافق برسد و يا از مطالبه طلب خود مثلاً

مهريه، به علت اين که مشکل خانوادگی حل شده، صرف نظر کند؛ تکليف حق الاجرا چه می باشد؟

پس از ابلاغ اجرائيه، حق الاجرا حتماً وصول می شود و حق الاجرا به عنوان حقوق دولت با مصالحه طرفين يا انصراف متقاضی منتفی نمی شود. فقط در رابطه با اجرای مهريه، به جهت تسهيل مصالحه زوجين، براساس قانون تنظيم بخشی از مقررات مالی دولت، چند سالی است که اگر از اجرای مهريه صرفنظر شود، ديگر حق الاجرا دريافت نمی شود.

 

 

 
» موضوعات مطالب سایت «
 
 
مدرسه حقوق ایرانصفحه اصلی || درباره ما || پاسخ به سوالات شما || تماس با ما
feed-image