به وب سایت رسمی گروه مدرسه حقوق ، خوش آمدید  09122330365

 ضمن تشکر از شما کاربر عزیز که سایت مدرسه حقوق را جهت استفاده از خدمات ما انتخاب نموده اید به اطلاع شما میرسانیم این سایت با هدف ارتقاء سطح اطلاعات حقوقی و رفع نیازها و مشکلات حقوقی شما راه اندازی گشته و در جهت نیل به این هدف و رفع اشکالات موجود و ارائه خدمات بهتر ، رهنمودها و انتقادات و پیشنهادات شما کاربر عزیز را می طلبد . لازم بذکر است در طراحی و ارائه مطالب سعی بر رعایت سادگی و دسترسی آسان به مطالب و مشکلات متداول حقوقی گشته که جامعه بیشتر با آن دست به گریبان است.

تا چه قبول افتد و چه در نظر آید.

ضمنا کاربران محترم  می توانند از طریق قسمت ارتباط با ما و یا از طریق ایمیل این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید و یا gmail.com@ تقاضای خود را در زمینه استفاده از خدمات وکالتی و یا مشاوره حقوقی وکلای مجرب پایه یک دادگستری عضو گروه مدرسه حقوق در تمام نقاط داخل و یا خارج از کشور و نیز در زمینه مهاجرت اعلام نمایند تا در اسرع وقت با ایشان تماس حاصل گردد .

تصرف عدوانی و مزاحمت و ممانعت از حق

تصرف عدوانی و مزاحمت و ممانعت از حق

بسمه تعالی

اشاره : یکی از جرایم علیه اموال و مالکیت دعاوی "تصرف عدوانی ، مزاحمت و ممانعت از حق " است که مراجعه کنندگان به دستگاه قضایی تقاضای رسیدگی به آن را دارند . این جرم هم به لحاظ ماهیت و دلایل اثباتی اش و هم به لحاظ سیر تاریخی و مقررات مربوطه به آن ، به ویژه در دو دهه اخیر دارای پیچ و خم هایی است که گاه اهل فن یعنی قضاوت و وکلا نیز درمورد مصادیق و تطبیق آن با قانون دچار مشکل می شوند . در این مختصر بی آنکه بخواهیم وارد مباحث فنی و موارد اختلاف شویم ، به نکاتی کاربردی در خصوص این جرم و مصادیق آن به زبان ساده می پردازیم .

 

تصرف

قبل از هر چیز باید بدانیم که به منظور حفظ نظام جامعه و احترام به مالکیت اشخاص نسبت به اموال ، قانون با هدف برقراری نظم ، از تصرف اشخاص حمایت کرده است و به همین خاطر در مقابل اشخاصی که می خواهند با قدرت فردی این رابطه فرضی بین اموال و متصرفان را برهم بزنند ، برخورد می کند . بنابراین اگر فردی مدعی غیر قانونی بودن رابطه تصرف باشد ، ناچار با توسل به قانون و با اقامه دعوی باید این رابطه را برهم زده و متجاوز را بازدارد و الا خود متجاوز محسوب خواهد شد .

در قوانین کشور ما تعریف خاصی ازتصرف به عمل نیامده و تنها در ماده 35 قانون مدنی آمده است که :" تصرف به عنوان مالکیت دلیل مالکیت است مگر آنکه خلاف آن ثابت شود ". برای مثال ساعت مچی که در دست آقای (الف) است یا لباسی که به تن دارد یا انگشتر قیمتی ای که به دست دارد و ... ، متعلق به او فرض می شود مگر آنکه ثابت شود متعلق به دیگری است و او به عنوان امانت این اشیا را در تصرف دارد یا اینکه اصلاً تصرف های او غاصبانه و غیر قانونی است . حال این سوال پیش می آید که چه کسی باید خلاف تصرف قانونی او را ثابت کند ؟ او یا شخص مدعی ؟

فرض کنیم فرش نفیسی در خانه ی آقای (ج) پهن شده و در تصرف اوست و از آن استاده می کند . آنگاه آقای (ک) مدعی می شود که این فرش متعلق به اوست و او آن را به آقای (ج) عاریه داده است . در اینجا این آقای (ک) است که باید ثابت کند فرش را به آقای (ج) به امانت داده است . حال در همین فرض اگر آقای (ج) در پاسخ به ادعای آقای (ک) چنین دفاع کند : "من فرش را از آقای (ک) خریدم و در تصرف دارم ،" از نظر قانون او دیگر نمی تواند از حمایت تصرف اش استفاده کند زیرا مدعی است که مبنای مشروعیت تصرف و مالکیت او ، معامله با آقای (ک) است . در این حالت اوست که باید ثابت کند از آقای (ک) فرش را خریده است . با این مثال ساده متوجه می شویم که جامعه و قانون ، از متصرف یک مال (تا زمانی که صرفاً به تصرفش متکی است) حمایت می کند ولی همین که متصرف در صدد بیان منشا تصرفش برآید ، باید قانونی بودن آن را ثابت کند .

تا اینجا متوجه شدیم که تصرف ، همان "سلطه و اقتداری است که شخص بر یک مال دارد ؛ خواه مستقیم ، خواه به واسطه دیگری " . برای مثال تصرف سرایدار یک منزل ، ناشی از اقتداری است که صاحبخانه داشته و بر همین اساس به او اجازه تصرف می دهد . به بیان دیگر متصرف مال ممکن است در حقیقت مالک ان مال باشد یا به اجازه مالک ، آن را در تصرف داشته باشد ؛ همچنان که ممکن است برخلاف رضایت مالک بر آن سلطه پیدا کرده و در تصرف غاصبانه خود دراورده باشد . بر اساس موارد یاد شده ، هر شخصی قدرت و اختیار اجرای حق در مال خود را دارد . بنابراین اگر شخص دیگری این قدرت و اختیار را از صاحب حق سلب کند ، سه حالت متصور می باشد :

حالت اول : تصرف عدوانی

متصرف عدوانی به کسی گفته می شود که مالی را از تصرف دیگری بدون رضایت او خارج سازد و خودش به صورت غیرقانونی متصرف آن می گردد.

حالت دوم : ایجاد مزاحمت

حالتی است که شخص مزاحم بدون آنکه مال را از تصرف متصرف خارج کند ، برای تصرفات او ایجاد مزاحمت می کند . برای مثال شخصی با ریختن نخاله های ساختمانی جلوی درب ورودی منزل همسایه ، نگذارد صاحب منزل وارد خانه خود شود . به بیان ساده ، شخص مزاحم با اعمال خود برای تصرفات مالک یا متصرف قانونی ، اخلال ایجاد می کند .

حالت سوم : ممانعت از حق

در این حالت شخص نه متصرف عدوانی است نه مزاحم بلکه مانع از آن می شود که صاحب حق از حق خود استفاده کند . برای مثال شخصی حق عبور از زمین خود یا حق استفاده از مجرای آبی ملک او را دارد ولی آن شخص جلوی آب را گرفته و نمی گذارد آب عبور کند . فرض کنید دو واحد از یک آپارتمان انشعاب آب مشترک دارند اما لوله آب از واحد یک عبور کرده و انگاه به واحد دو می رسد ومالک طبقه اول نیز با گذاشتن یک زانویی و بست ، مانع رسیدن آب به طبقه دوم می شود .

شاید از روی عرف بتوان این عمل را نوعی مزاحمت دانست ولی از حیث قانون این عمل ممانعت از حق است . در دعوی مزاحمت ، مزاحم نسبت به استفاده از مال که در تصرف دیگری است ، خلل ایجاد می کند در حالی که در اینجا بدون آنکه مزاحم استفاده از عین مال شود فقط مانع از استفاده ی ذی حق از حق عبور یا استفاده از مجرای آب و ... می شود .

تصرف عدوانی و مزاحمت و ممانعت از حق در قانون مجازات اسلامی

در ماده 690 قانون مجازات اسلامی آمده که : "هرکس به وسیله صحنه سازی مانند پی کنی ، دیوارکشی ، تغییر حد فاصل ، از بین بردن مرز ، نهر کشی ، حفر چاه ، کشتن درخت ، کشاورزی و امثال این اعمال به تهیه آثار تصرف در اراضی کشاورزی اعم از آنکه کشت شده یا در آیش زراعی باشند یا در جنگل ها و مراتع ملی شده ، کوهستان ها ، باغ ها ، قلمستان ها ، منابع آب ، چشمه سارها،نهرهای طبیعی ، و پارک های ملی ، تاسیسات کشاورزی و دامداری و دامپروری و کشت و صنعت و زمین های بایر یا موات و املاک و اراضی دیگران به منظور تصرف یا ذی حق معرفی کردن خود یا دیگری مبادرت کند یا اقدام به هرگونه تجاوز و تصرف عدوانی یا ایجاد مزاحمت یا ممانعت از حق در موارد گفته شده نماید ، به حبس از یک ماه تا یک سال محکوم می شود و دادگاه پس از رسیدگی ، علاوه بر اعمال مجازات ، حسب مورد متجاوز را به رفع تصرف عدوانی یا رفع مزاحمت یا ممانعت از حق و برگرداندن اوضاع  به حالت اولیه و قبل از ارتکاب جرم محکوم می کند ."

دستور موقت ماندن عملیات

یکی از مسایلی که در دعاوی تصرف عدوانی و مزاحمت و ممانعت از حق مورد تقاضای شاکی است ، جلوگیری از ادامه اعمال متجاوز می باشد از این رو قانون به مقام قضایی اجازه داده تا برای جلوگیری از عملیات متجاوز و توقف عملیات اجرایی ، با صدور دستور موقت مانع از ورود خسارت بیشتر به شاکی شود .

نمونه شکایت

ریاست محترم دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان

احتراماً اینجانب ......فرزند ...... مقیم ..... از آقای ......فرزند ....... به نشانی ........ به عنوان ممانعت از حق شاکی هستم . زیرا نامبرده در تاریخ ..... مبادرت به بستن و قفل کردن موتورخانه شوفاژ واقع در .... که اینجانب با ایشان به صورت مشترک از آن استفاده می کنیم کرده ومانع تعمیر و روشن کردن آن در این فصل سرما می شود . بهانه ایشان نیز عدم پرداخت حق اشتراک توسط سایر مشترکین می باشد . صرف نظر از آنکه نامبرده سمتی در ساختمان نداشته ، حسب گواهی مدیر ساختمان و اعضای هیئت مدیره حق شارژ تمامی مشترکین نیز پرداخت شده ، از این رو مطابق مقررات تقاضای تعقیب کیفری و صدور دستور موقت بر جلوگیری از ادامه عملیات متجاوزانه ایشان را دارم .

 

امضا

 

 
» موضوعات مطالب سایت «
 
 
مدرسه حقوق ایرانصفحه اصلی || درباره ما || پاسخ به سوالات شما || تماس با ما
feed-image